فرهادی چرا صحنه تصادف راضیه را در فیلمش حذف کرد؟
فرارو- در سینمای فرهادی سپیدخوانی اهمیت بالایی دارد، خساست فرهادی در دادن اطلاعات مخاطب را دچار مشقتی لذت بخش میکند و او را در تجربهی کشف آن فیلم سهیم میکند.اینها درست اما وقتی مخاطب احساس کند که رو دست خورده قضیه کمی فرق میکند.
به گزارش سرویس فرهنگی هنری فرارو، بحث بر سر نشان ندادن صحنه تصادف راضیه در «جدایی نادر از سیمین» است، به باور برخی حذف چنین صحنهای به نفع یک تعلیق هالیوودی تمام شده و ارزش هنری یک شاهکار سینمایی را نازل میکند و به نوعی تخطی از اصل نظرگاه شخصیت به حساب میآید.
خود فرهادی در یک نشست خبری که یکی دو روز پیش در سایت «سینمای ما» برگزار شده بود به چنین پرسشی پاسخ داد و تا حدودی برای این اقدامش دلایل محکمه پسندی را عنوان کرد.
فرهادی در پاسخ به این سوال که :«چرا صحنه تصادف راضیه را از نسخه نهایی فیلم حذف کردید ؟» چنین توضیح داد: «وقتی از سکانس تصادف صحبت می کنیم، نباید فکر کنیم که تصادف مهیبی رخ می دهد. در واقع منظور ما از این تصادف که در یکی از نسخه های فیلم بود و حذف شد، چند پلانی بود که یک اتومبیل به سادگی با شخصیت راضیه برخورد می کرد و راضیه باز بلند می شد و به راهش ادامه می داد.»
وی در ادامه گفت: «این پلان ها در فیلمنامه بودند و در اجرا هم گرفته شدند. وقتی نسخه اولیه فیلم را دیدم، چند دلیل باعث شد بخواهم آن دو سه پلان را حذف کنم؛ اول این که شخصیت راضیه یک راز در طول فیلم با خود دارد و در تمام طول فیلم درگیر این چالش است که این راز را افشا کند یا نه، که در انتها به نظر می آید بخشی از این راز را افشا می کند. اگر زمانی که این اتفاق برای شخصیت می افتاد ما هم شاهد آن می بودیم، دیگر رازی در میان نبود. حذف این پلان ها بیشتر کارکرد شخصیت پردازانه دارد، یعنی اگر تماشاگر هم این اتفاق را می دیدید معنی راز دار بودن و رازی که در دل آن شخصیت هست رنگ می باخت. ترجیح دادم چالش این شخصیت در طول فیلم با خودش کنجکاوی تماشاگر را برانگیزد.»
این کارگردان دومین دلیل حذف پلان های تصادف را این گونه اعلام کرد:«در فیلمی که قصه و درام نقش اساسی دارد، معما هم جایگاه ویژه ای پیدا می کند. تقاضای این که اگر این صحنه می بود بهتر می شد، برای چنین ساختاری به نظرم تقاضای درستی نیست . درام و بستر داستان این طور ایجاب می کند که شما بخش هایی از داستان را نبینید ، همان طور که شخصیت های داستان هم بخش هایی را نمی بینند. بعد از این که فیلم تدوین شد احساس کردم این سه پلان می تواند چیزهایی را از فیلم بگیرد؛ با این استدلال که این قواعد فقط ابزاری برای رسیدن به هدف هستند و هدف این است که درام پر تعلیق باشد و شخصیت راضیه باورپذیرتر شود. این پلان ها در دی وی دی فیلم که در آینده بیرون خواهد آمد، وجود دارد و آن موقع خود شما قضاوت بهتری خواهید داشت. »
هایده صفی یاری، تدوینگر این فیلم هم در همین رابطه افزود: «من هم با حذف این پلان ها موافق بودم، برای این که کارکرد سکانسی را که راضیه پیش سیمین می آید و اعتراف می کند کم میکرد.»
فرهادی در ادامه صحبت هایده صفی یاری اضافه کرد: «در "درباره الی" و "چهارشنبه سوری" هم قاعده همین بود و این سوال در مورد این دو فیلم هم قابل طرح بود. کافی بود صحنه ای را که الی به سمت بچه ها می رود و غرق می شود نشان می دادم یا "چهارشنبه سوری" هم به گونهای دیگر. این جزئی از خاصیت روایی این فیلم است. احساس می کنم تماشاگر بعد از دیدن این دو سه فیلم به این نوع روایت عادت کرده باشد.»