جدال روشنفکران فرانسوی بر سر مداخله در لیبی

به گزارش سرویس بین الملل فرارو؛ «برنارد هنری لوی» نقش بسیار مهمی در متقاعد کردن «نیکلا سارکوزی»، رئیس جمهور فرانسه، در به رسمیت شناختن مخالفین قذافی در لیبی و ایجاد منطقه پرواز ممنوع بر فراز این کشور ایفا نموده است. از جمله کتابهای او می توان به «سرگیجه ی آمریکایی» اشاره کرد. این کتاب بازتابی است از صحنه ی روشنفکری در ایالات متحده و رابطه میان اروپا و آمریکا که محصول حضور «لوی» در جریان انتخابات ریاست جمهوری سال 2004 در این کشور است. آخرین کتاب او «چپ در عصر تاریکی: مقاومت علیه توحش جدید» نام دارد.
«کلود لانزمن» در 27 نوامبر 1925 در شهر پاریس دیده به جهان گشود. او در سال 1943 یکی از سازماندهان مقاومت در دبیرستان «بلز پاسکال» در شهر «کلرمون فران» در مرکز فرانسه بود و پس از شرکت در مبارزه مخفی در شهر به چریکهای ضد نازی در منطقه «اوورنی» پیوست. دولت فرانسه به لانزمن نشان مقاومت، نشان لژیون دونور و همچنین نشان ملی لیاقت (درجه یک) را اعطا نموده است.
در سال 1952 هنگامی که برلین تحت محاصره کشورهای بلوک شرق قرار داشت، کلود لانزمن در دانشگاه برلین غربی استادیار بود و در آنجا با ژان پل سارتر و سیمون دوبووآر آشنا شد. همکاری او با مجله «عصر مدرن» که سارتر و دوبووآر منتشر می کردند از همان زمان آغاز شد و بی وقفه ادامه یافت و امروز او مدیریت این مجله را به عهده دارد. لانزمن همچنین مستندساز و فیلمساز نیز هست و از جمله فیلمهای وی مستند جنجالی «شوآ» است که وی در سال 1985 تولید کرد.
«برنارد هنری لوی»، اخیراً مقاله ای در سایت شخصی خود منتشر و از تغییر موضع «کلود لانزمن» در خصوص مداخله فرانسه در لیبی انتقاد نموده است. موضع اولیه لانزمن در دفاع از مداخله نظامی فرانسه در لیبی بوده اما اینک تغییر موضع داده و به جرگه منتقدین دخالت فرانسه پیوسته است. در زیر این مقاله را می خوانید:
واقعاً چه چيزي مي تواند «كلود لانزمن» را وادار كند كه دست به چنين تغيير عقيده احمقانه اي بزند تا جایی که عمليات برعليه قذافي را محكوم كند، تا این دیکتاتور به اعمال وحشیانه خود با اطمینان بیشتری ادامه دهد؟
چطور مردي با چنين ويژگي هايي مي تواند چنین چشم اندازي از تغييرات ناپايدار ارائه دهد: يك روز با امضائ طوماري، فرانسه را به مداخله در لیبی دعوت مي كند و چهار هفته بعد با محکوم كردن فرانسه به دخالت در جريانات این کشور، امضاي خود را پس می گیرد.
آیا او همان کسی است که فيلم «شوآ» را ساخته، فیلمی که جنایات بشری نازیهای را در اروپا افشا و محکوم می کند؟ آيا او همان همدم و دوست ديرينه سارتر است كه تمام شهرت 30 ساله اش را از خشونت بر عليه جنگ به دست آورده بود؟
جنگ های زیادی در طي 50 سال اخير بر عليه ديكتاتورها به وقوع پيوسته اند. ما چگونه اين حق را به خود مي دهیم كه با «واژه هاي سخيف» روح دردمند جوانان شجاعي را كه توان مقاومت در برابر تانك هاي دشمن را ندارند (اشاره به کشتار انقلابیون لیبی توسط تانکهای ارتش قذافی)، به سخره بگيريم؟
هيچ چيز خوشايندي در لیبی به چشم نمي خورد مگر فريادهايي از سر خشم و اعتراض، چرا برخی فریاد دادخواهی مردم این کشور را نمی شنوند: «ما از قذافي متنفريم. با او نه كاري داريم ونه حرفي براي گفتن». قتل عام مردم را در لیبی به وضوح با انفجار خمپاره و موشکهای ارتش قذافی مي توان ديد و كشتار مردمي غير مسلح كه در حاشيه شهرهای (در محاصره) به گلوله بسته می شوند. جنایتکاران روزي بايد به تمامي اين جنايات پاسخ دهند.
من احترام زيادي براي اين مرد (كلود لانزمن) قايل بودم او را براي روشنگری در خصوص جریان هولوكاست تحسين مي كردم، براي آثار و فیلمهایش، و براي اينكه به صورتی فروتنانه اصلا سعي نمي كرد كه بفهمد اين شهرت ناگهاني چگونه به سراغش آمده است.
به صورتی غیر واقعی و البته قابل اغماض، كلود لانزمن با سماجت دوستانه اي از طرف من، مجبور به امضاي طومار (حمایت از مداخله فرانسه در لیبی) شده بود كه گويا همان زمان هم مورد پذيرش او هم نبوده است و امروز ناگزير آن را پس گرفته.
در زمان صدور بيانيه ای كه ما دوستداران «ليبي آزاد»، یک ماه پیش صادر کردیم، پیش بینی ها این بود که حمله به لیبی چند روز بیشتر طول نخواهد کشید، حمله ای که بایست مهلک و بسیار سریع می بود.
این بیانیه درست زماني صادر شد که پسر قذافي مردم كشورش را با به راه انداختن رودهاي جاري از خون تهديد كرد. اکنون اما از 19 مارس، زماني كه خلبانان فرانسوي اولين تانك هاي قذافي را در حومه شهر بنغازي منهدم كردند، بیشتر از چند روز گذشته و جنایات قذافی همچنان ادامه دارد. در این شرایط چگونه عده ای انتظار دارند یک جدول زمان بندی شده برای پایان عملیات نظامی در لیبی اعلام شود.
کسانی که مخالف دخالت فرانسه در لیبی هستند، می گویند این حملات باعث قربانی شدن غیرنظامیان می شود، اما من از آنها می پرسم چرا نظامیان و مزدوران تحت امر قذافی تاکنون آمار دقیق و مستندی همراه با نام و هویت، از میزان این قربانیان ارائه ننموده اند؟
بگذارید من قربانیان واقعی را در لیبی به شما معرفی کنم: قربانیان واقعی، مردم شهرهای مثل «زاویا» اند که مدتهاست زیر بمباران موشکی قذافی به سر می برند، قربانیان واقعی زخميهاي بيمارستان شهر «مصراته» اند که در نهايت شرمساري در زيرآتش توپ و تانك ارتش به خاك و خون كشيده می شوند، قربانیان واقعی ساکنان شهر «اجدابیا» هستند که همچون مردم «سارایوو» (پایتخت بوسنی که در دهه 1990 زیر آتش خمپاره ای صربها قرار داشت) خانه هایشان ویران شده و از ترس حملات راکتی در سردابه ها و زیرزمینهای شهر پنهان شده اند.
افرادی چون لانزمن با نفرت همراه با تمسخر، عملیات نظامی ناتو را «عملیات ویران سازی لیبی» نام نهاده و آن را به باد انتقاد گرفته اند، اما کلود (لانزمن) عزیز اگر مایل باشی تو را به لیبی خواهم برد تا به چشم خود شهرهای بنغازی، تبروک، بیدا و... را ببینی تا بفهمی که این مزدوران قذافی اند که شهرهای این کشور محروم را ویران می کنند نه خلبانان فرانسوی.
من بر خلاف نظر كلود لانزمن، معتقدم كه اين جنگ بر خلاف جنگ عراق، يك عمليات محدود، همراه با مجوز رسمي از سازمان ملل متحد، و با درخواست اتحاديه عرب مبني بر توقف قتل عام ها در ليبي است. كه البته اين نقطه عطفي در تاريخ جهان عرب محسوب مي شود.
من معتقدم اين جنگ با جنگ در بوسني متفاوت است، جایی كه صربها برای مدت سه سال بدون ابراز نگراني و مخالفت از سوي سازمان ملل مشغول جنایت بودند! و با جنگ در رواندا هم متفاوت است جایی که جامعه جهانی با ایفا کردن یک نقش انفعالي نظاره گر نسل کشی غیرنظامیان بود.
جنگ علیه دیکتاتور ليبي در دوراني به وقوع می پیوندد كه در نهايت سایر رهبران مستبد متوجه خواهند شد که کشور و مردمشان همچون یک «چهار ديواري اختياري» تحت کنترل مطلق آنها نیست.
در نهايت، من معتقدم قذافي ليبي را ترك خواهد كرد و ناگزير به مردم اين فرصت را خواهد داد كه به خودشان به تنهايي براي سرنوشت خويش تصميم بگيرند.
منبع: www.bernard-henri-levy.com
تاریخ: 21 آوریل 2011
ترجمه و تلخیص: نسیم کلانی