وزیر ارشاد: تاثیرگذاری شبکههای ماهوارهای قابل کتمان نیست
«برخوردهاي سلبي فيلترينگ و مسدودسازي سايتهاي اجتماعي در ايران ناموفق بوده و نياز به رويكرد ديگري است.»روزگذشته همايش ملی افکار عمومی و امنیت اجتماعی در دانشگاه شهيد بهشتي تهران برگزار شد، همايشي كه در آن تلاش شد تا عوامل موثر بر افكار عمومي و امنيت اجتماعي بررسي و راهكارهاي جديد ارايه شود؛ از جمله دلايل شكست برنامههاي فيلترينگ كه در گزارشهاي آماري يكي از كارشناسان همايش مطرح شد.
در همين همايش كه با حضور معاون اجتماعي نيروي انتظامي و وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در نوبت صبح برگزار شد، يك كارشناس مسايل فضاي مجازي و فعال شبكههاي اجتماعي دعوت داشت كه با آمار جديدي درباره وضعيت كاربران ايراني در استفاده از فضاي مجازي به ويژه سايتهاي اجتماعي و سياست فيلترينگ در كشور شركت كرده بود؛ آماري كه مسوولان را كمي در جايشان تكان داد.
به گفته حميدرضا ضاييپرور رويكردي كه مسوولان در كشور درباره شبكههاي اجتماعي داشتهاند، نشان داده كه هرگونه اقدامات سلبي، فيلترينگ و مسدودسازي نميتواند جلو استقبال كاربران را به پيوستن به شبكههاي اجتماعي بگيرد: «اين موضوع نشان ميدهد كه ما نياز به رويكردهاي ديگري داريم.
در شرايطي كه سايت يوتيوپ در ايران فيلتر است، آمارها حاكي است يك و نيمميليون فيلم از سوي كاربران در ايران در اين سايت بارگذاري شده است. اين كارشناس درباره چرايي اين موضوع كه اقدامات سلبي پليس تاكنون نتوانسته در ريشهكني اين موضوع موثر شود بر اين اعتقاد است كه در شرايط امروز و با پيشرفت تكنولوژي اقدامات سلبي نظير فيلترينگ و مسدودسازي جواب نميدهد: «تكنولوژيهاي پيشرفته در فضاي مجازي توانايي اين را دارد كه ضد خود را در درون خود بسازد و در كشور آمريكا توانايي لازم براي ساخت توليدات ضدفيلترينگ به وفور وجود دارد. «فقط سايت فيسبوك در ايران از سال 88 كه رتبه 56 استقبال كاربران را داشت به رتبه اول پرطرفدارترين سايت اجتماعي رسيده است.»
اين در حالي است كه اين سايت سالهاست در ايران فيلتر است.او در عين حال از رتبه بالاي ايران در زمينه وبلاگنويسي خبر ميدهد: «ايران در سالهاي 83 و 84 در زمينه استفاده از وبلاگرشد داشته و در حال حاضر كشور ما رتبه دهم وبلاگنويسي در دنيا را دارد. اين در شرايطي است كه امروزه كاربران استفاده از يوتيوپ 20درصد ترافيك اينترنت جهان را به خود اختصاص ميدهند و پس از آن سايتهاي اجتماعي، وبلاگها، ميكروبلاگها، گروههاي ايميلي و خبرخوانها بخش ديگر فضاي مجازي را به خود اختصاص دادهاند و با استقبال بيشمار كاربران مواجهند.»
به گفته او اگر پيش از اين رويه حضور كاربران در اينترنت بر مخفي بودن در شبكههاي اجتماعي بود اما امروزه اين رويه به سمت واقعيتر شدن هويتها پيش ميرود و افراد در فضاي مجازي با معرفي خود فعال هستند و با دوستان خود تعامل دارند و كسي را به صورت ناشناس به گروه خود راه نميدهند: «بر اساس همين شاخصهاست كه امروز جوانان در ايران در سايتهاي اجتماعي جمع ميشوند و ما شاهد قرارهايي از جمله پارك پرديسان و خزبازي و آبپاشي هستيم كه به سختي ميتوان در ميان آنها رسوخ كرد.»تحقيق اين كارشناس حكايت از اين آمار دارد كه امروز در ايران 35 ميليون نفر به اينترنت دسترسي دارند و 65 ميليون نفر دسترسي به تلفن همراه: «در تحقيقي كه در سال 88 انجام شد 87درصد از كاربران اينترنت در ايران عضو شبكههاي اجتماعياند كه اين آمار در جهان بالاي 85درصد جمعيت كاربران يك كشور است.
در زمستان سال 88 تحقيق و بررسياي درباره فرصتها و چالشها در فضاي مجازي صورت گرفت و در بخشي از اين تحقيق مشخص شد كه اگر شبكههاي اجتماعي بومي و ملي شوند كاربران تمايل بيشتري به استفاده از سايتهاي بومي دارند.»ضاييپرور در انتهاي سخنرانياش اعلام كرد كه هميشه نبايد نگاه بدبينانه به شبكههاي اجتماعي داشت؛ اين شبكهها كاركردهاي علمي، آموزشي و سالم فرهنگي هم دارند.
برخورد با ماهواره فرهنگي باشد
«اگر صدا و سيما برنامههاي بهتري ارايه كند قطعا دغدغه ما كمتر خواهد شد.»وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در حاشيه همايش روز گذشته در پاسخ به سوال «شرق» درباره رويكرد نيروي انتظامي در اجراي طرحهاي امنيت اجتماعي و جمعآوري ماهواره اعلام كرد: «همه مسوولان هم تاكيد بر اين موضوع دارند كه رويكردهاي فرهنگي و ايجابي تاثيرگذاري بيشتري دارند و آن هم بايد در كنار برنامههاي فرهنگي باشد ولي اولويت با برنامهها و رويكردهاي ايجابي است.»
به گفته حسيني تاثيرگذاري ماهواره به ويژه شبكههاي ماهوارهاي ديگر كشورها بر مردم قابل كتمان نيست اما در اين زمينه تجربه داريم كه اگر يك فيلم يا سريال مناسب از تلويزيون پخش شود مردم استقبال ميكنند: «مردم بايد اين قدرت انتخاب را داشته باشند كه از محصولات فرهنگي مختلفي كه در جامعه فرهنگي وجود دارد، انتخاب خود را داشته باشند.
بنابراين بايد در مرحله اول به مسايل ايجابي پرداخت و بايد در اين عرصه فعالتر ظاهر شويم تا به نيازهاي جامعه پاسخ بدهيم. اما جمعآوري ماهواره از تدابير سلبي است كه بر عهده ماموران نيروي انتظامي و دستگاههاي ذيربط است كه در همين راستا مقابله با ماهواره را در دستور كار قرار دادهاند.»
سيد محمد حسيني در اين مراسم اعلام كرد كه در حال حاضر تاكنون تعريف روشني از مقوله اجتماعي ارايه نشده و براي امنيت افكار عمومي نياز است به اين مقوله بيشتر پرداخته شود. به گفته او مقوله امنيت اجتماعي در ارتباط مستقيم با رسانههاي خارجي و جنگ نرم قرار دارد كه در اين راستا بايد نقاط ضعف و قوت دشمن را شناخت و عملكردشان را خنثي كرد: «با ورود رسانههاي جديد پديدههاي تازهاي مثل ناهنجاريهاي اجتماعي، فساد اخلاقي و شيطانپرستي رواج پيدا كرده و امروز علاوه بر فضاي واقعي فضاي مجازي نيز از سوي تخريبكنندگان مورد مخاطره قرار گرفته است. در زمينه سايبري ورود به حريم شخصي، سوءاستفادههاي اخلاقي و كلاهبرداري بيشتر شده است. در اين زمينه نياز به پليسي كارآمد است تا بتواند اين نقاط ضعف را شناسايي و آسيبها را به خوبي تحليل كند.»