نگرانیها از تهدید کاخ گلستان و دیگر آثار تاریخی تهران توسط ساختوسازهای تازهساز بالا گرفت و در پی فشار فعالان میراث فرهنگی، وزیر میراث فرهنگی دستور توقف پروژهها را صادر کرد. اما اصلا چرا این مجوز صادر شد که حالا متوقف شود؟
۱۱۸ مطلب
نگرانیها از تهدید کاخ گلستان و دیگر آثار تاریخی تهران توسط ساختوسازهای تازهساز بالا گرفت و در پی فشار فعالان میراث فرهنگی، وزیر میراث فرهنگی دستور توقف پروژهها را صادر کرد. اما اصلا چرا این مجوز صادر شد که حالا متوقف شود؟
پس از رسانهای شدن مجوزهای میراث فرهنگی برای ساخت دو مرکز تجاری در حریم کاخ گلستان که در یونسکو ثبت شده و هشدارها و اخطارهایی درباره احتمال خروج این اثر از میراث جهانی و تهدید فرونشست، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی امروز از محدوده کاخ گلستان بازدید کرد و با صدور دستور توقف این پروژهها، از پیگیری دادگستری و تشکیل کمیتهای ویژه برای بررسی موضوع، خبر داد.
با وجود هشدار کارشناسان درباره تهدیدها و خطرات ساخت یک پروژه تجاری در حریم کاخ گلستان، حال از صدور مجوز احداث چهار طبقه زیرزمین به عمق ۱۷ متر در این پروژه خبر دادهاند، حال آنکه براساس مطالعات «مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی» و «سازمان پیشگیری و مدیریت بحران تهران» در سال ۱۴۰۳، محدوده اجرای این پروژه در زمره پهنههای بسیار پرخطر از نظر فرونشست زمین قرار دارد.
مجموعه جهانی کاخ گلستان در مرکز تاریخی و متراکم تهران قرار دارد و بستر آن از لایههای آبرفتی نرم و ریزدانه تشکیل شده و بهدلیل وجود قنوات قدیمی، از سامانه پیچیده جریان آب زیرسطحی برخوردار است.
در برخی نقاط کشور، فرونشست به بیش از ۴۰ سانت در سال رسیده و کشور ما از منظر تنوع اعداد بالای فرونشستی، رتبه اول جهان است چون در هیچ کشوری، پهنههای مختلف فرونشست با مقادیر بالا وجود ندارد. آیا روش آبیاری در نقاطی مثل دشت ورامین یا جنوب غرب تهران و شهریار و اشتهارد و اصفهان و البرز که نرخ فرونشست، بهشدت بالاست، با روش آبیاری در سایر مناطقی که نرخ پایین فرونشست دارند، متفاوت است؟
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان کردستان گفت: کردستان در وضعیت خطرپذیری نسبتاً بالا نسبت به پدیده فرونشست زمین قرار دارد، بهویژه در دشتهای شرقی و مناطق کشاورزی متکی به آب زیرزمینی.
میراث فرهنگی و باستانی غنی ایران در برخی استانها از جمله اصفهان، فارس و تهران با خطرات قابل توجهی ناشی از فرونشست زمین مواجه هستند.
یک کارشناس کشاورزی گفت: اصفهان به دلیل آثار تاریخیاش، برای کل دنیا مهم است. از مجموع ۶۰۹ دشت در کل ایران، حدود ۴۰۰ دشت با فرونشست درگیره و اصفهان روی یکی از همین دشتها بنا شده.
هزینههای مدیریت بحران فرونشست، منابع مالی دولت را از سرمایهگذاریهای ضروری در آموزش، فناوری و پروژههای تنوع اقتصادی که برای رشد تولید ناخالص داخلی بلندمدت ضروری هستند، منحرف میکند.
منوچهر شیرزایی، زمینفیزیکدان دانشگاه ویرجینیا تک، گفت: بیشتر فرونشستهای مرتبط با آب زیرزمینی در ایران برگشتناپذیرند، که شدت تخلیه سفرههای زیرزمینی را نشان میدهد. شهرهایی چون تهران، کرج، مشهد، اصفهان و شیراز مستقیماً درگیر این بحراناند. تنها در کرج بیش از ۲۳ هزار نفر در مناطق با خطر بالا زندگی میکنند.
