العربی الجدید:
نکات کلیدی پیشنویس توافق پیشنهادی بین واشنگتن و تهران
یکی دیگر از محورهای مهم توافق، شمول لبنان در ترتیبات جدید است. اطلاعات منتشرشده نشان میدهد که درباره اجرای آتشبس در لبنان توافق حاصل شده و تهران و واشنگتن از گفتوگو میان لبنان و اسرائیل حمایت خواهند کرد.
فرارو- در حالی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرده مذاکرات میان تهران و واشنگتن بر سر توافق احتمالی «راه درازی را پیموده است»، منابعی در وزارت خارجه پاکستان و همچنین منابع ایرانی در گفتوگو با العربی الجدید جزئیات تازهای از پیشنویس توافق پیشنهادی برای پایان دادن به جنگ و کاهش تنشهای منطقهای را فاش کردهاند؛ توافقی که شامل تمدید آتشبس، بازگشایی تنگه هرمز، کاهش محدود تحریمها و آغاز دور تازهای از مذاکرات هستهای خواهد بود.
به گزارش فرارو به نقل از العربی الجدید، بر اساس این گزارش، یکی از مهمترین بندهای پیشنویس، تمدید آتشبس به مدت ۶۰ روز است؛ اقدامی که به عنوان یک سازوکار موقت تا زمان دستیابی به توافق نهایی در نظر گرفته شده است. یک منبع ایرانی به العربی الجدید گفته است که تهران در طول این دوره ۶۰ روزه از کاهش تحریمهای نفتی بهرهمند خواهد شد تا بتواند نفت خود را به فروش برساند.
در بخش دیگری از این توافق، بازگشایی تنگه هرمز و لغو محاصره بنادر ایران پیشبینی شده است. یک منبع پاکستانی به العربی الجدید گفته است که در این زمینه توافق حاصل شده و نیروهای آمریکایی و ایرانی در مواضع فعلی خود باقی خواهند ماند، در حالی که کشتیها اجازه عبور از تنگه را خواهند داشت.
در همین حال، خبرگزاری تسنیم به نقل از منابع خود گزارش داده که واشنگتن در چارچوب این تفاهم اولیه متعهد خواهد شد تحریمهای نفتی اعمالشده علیه ایران را در طول مذاکرات به حالت تعلیق درآورد؛ اقدامی که به تهران اجازه میدهد نفت خود را بدون محدودیتهای ناشی از تحریمها صادر کند.
در ادامه گزارش العربی الجدید امده است: در مورد داراییهای مسدود شده ایران، منبع پاکستانی اعلام کرده است که اگرچه پیشرفتهای قابل توجهی در مذاکرات حاصل شده، اما هنوز توافق نهایی در این زمینه شکل نگرفته است. با این حال، یک منبع ایرانی تأکید کرده که بر اساس پیشنویس فعلی، «بخش بزرگی از داراییهای مسدود شده ایران در خارج از کشور آزاد خواهد شد.»
یکی دیگر از محورهای مهم توافق، شمول لبنان در ترتیبات جدید است. اطلاعات منتشرشده نشان میدهد که درباره اجرای آتشبس در لبنان توافق حاصل شده و تهران و واشنگتن از گفتوگو میان لبنان و اسرائیل حمایت خواهند کرد. یک منبع ایرانی روز یکشنبه به العربی الجدید گفته است که پیشنویس توافق شامل تمدید آتشبس نیست، بلکه «پایان جنگ در تمام جبههها، از جمله لبنان» را در بر میگیرد.
طبق این گزارش، خبرگزاری تسنیم نیز گزارش داده است که در صورت تأیید مفاد تفاهم اولیه توسط دو طرف، ابتدا یک یادداشت تفاهم (MOU) صادر خواهد شد که پایان جنگ در تمامی جبههها، از جمله لبنان، را تأیید میکند. بر اساس این بند، اسرائیل موظف خواهد شد عملیات نظامی خود علیه لبنان را متوقف کند.
در بخش مربوط به پرونده هستهای، منابع آگاه گفتهاند که موضوع هستهای در مرحله دوم مذاکرات و طبق توافقات قبلی مورد بحث قرار خواهد گرفت. پیشنهاد ارائهشده از سوی پاکستان تصریح میکند که مذاکرات درباره برنامه هستهای ایران از همان نقطهای که متوقف شده بود، از سر گرفته خواهد شد.
یک منبع ایرانی در اینباره توضیح داده است: «وضعیت موجود در پرونده هستهای حفظ خواهد شد.» او همچنین افزوده است: «در مورد موضوع تحریمها، وضعیت به همین منوال باقی خواهد ماند.»
به گفته این منبع، تهران و واشنگتن ۶۰ روز فرصت خواهند داشت تا درباره جزئیات برنامه هستهای ایران و توافق نهایی مذاکره کنند و این مهلت در صورت توافق طرفین قابل تمدید خواهد بود. او تأکید کرده است که هنوز برخی اختلافات پیش از اعلام توافق موقت باقی مانده و افزوده است: «توپ در زمین آمریکا است، زیرا تهران حداکثر انعطافپذیری ممکن را برای دستیابی به یک توافق چارچوب نشان داده است.»
این منبع همچنین هشدار داده است: «با توجه به تجربیات گذشته، تا زمانی که همه جزئیات مورد توافق قرار نگیرد، نمیتوان هیچ چیز را تضمینشده یا قطعی دانست.»
طبق این گزارش، منابع نزدیک به مذاکرات ایران و آمریکا نیز به العربی الجدید گفتهاند که سفر عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، به تهران و مذاکرات فشرده او، از جمله تماس با مقامات آمریکایی، نقش مهمی در دستیابی به این «پیشرفت» داشته است.
در مورد وضعیت نیروهای آمریکایی در منطقه، یک منبع ایرانی تأیید کرده است که «وضعیت فعلی حفظ خواهد شد، اما بر اساس این تفاهم، خروج نیروهای آمریکایی از مناطق هممرز با ایران آغاز خواهد شد.»
همزمان، منابع آگاه به اکسیوس گفتهاند که ترامپ روز شنبه با شماری از رهبران عرب و مسلمان درباره پیشنویس توافق تماس تلفنی برقرار کرده و شرکتکنندگان حمایت خود را از روند مذاکرات اعلام کردهاند. رهبران امارات، عربستان سعودی، قطر، مصر، ترکیه و پاکستان از جمله کشورهای مشارکتکننده در تلاشهای میانجیگری میان تهران و واشنگتن بودهاند.
بر اساس این گزارش، پاکستان با هدایت عاصم منیر نقش میانجی کلیدی در مذاکرات ایفا کرده و در تلاش است توافق نهایی با عنوان «توافقنامه اسلامآباد» در پایتخت این کشور امضا شود، هرچند هنوز اجماعی درباره محل امضای توافق حاصل نشده است. این منبع افزوده که اسلامآباد امیدوار است ترامپ برای شرکت در مراسم امضای توافق به پاکستان سفر کند.
ترامپ نیز روز شنبه اعلام کرد مذاکرات میان ایران و آمریکا درباره توافقی که شامل بازگشایی تنگه هرمز میشود، «پیشرفت زیادی» داشته، هرچند هنوز نسخه نهایی حاصل نشده است. او در پیامی در شبکه اجتماعی خود نوشت: «مذاکرات درباره یک توافقنامه به شدت در حال پیشرفت است و در انتظار نهایی شدن بین ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران و چندین کشور دیگر است.» وی افزود: «علاوه بر چندین عنصر دیگر این توافقنامه، تنگه هرمز نیز باز خواهد شد.»
در ادامه این گزارش آمده است: با این حال، خبرگزاری فارس گزارش داده است که جزئیات متون ردوبدلشده نشان میدهد در صورت دستیابی به توافق، تنگه هرمز همچنان تحت کنترل کامل ایران باقی خواهد ماند و برداشت ترامپ درباره «بازگشایی کامل» تنگه دقیق نیست.
فارس به نقل از یک منبع آگاه نوشته است که ایران تنها با بازگرداندن تعداد کشتیهای عبوری به سطح پیش از جنگ موافقت کرده و این موضوع به معنای «آزادی کامل دریانوردی» یا بازگشت به وضعیت سابق نیست. این منبع تأکید کرده است که جمهوری اسلامی ایران همچنان حاکمیت کامل خود را بر مدیریت تنگه، تعیین مسیرها و برنامههای عبور و مرور و همچنین صدور مجوزها حفظ خواهد کرد.
این منبع همچنین درباره موضوع هستهای گفته است که ترامپ پیشتر شرط کرده بود برنامه هستهای ایران بخشی جداییناپذیر از هر توافق باشد، اما تهران تاکنون هیچ تعهدی در این زمینه نداده و مسئله هستهای در این مرحله اساساً وارد مذاکرات نشده است.
