برای بنزین اتفاق بدی افتاده که به ما نگفتهاید؟
شایعات مربوط به تغییر قیمت و سهمیهبندی، باعث شده فضای روانی بازار سوخت در روزهای اخیر متشنجتر از همیشه بهنظر برسد؛ وضعیتی که اگر با اطلاعرسانی شفاف و مدیریت عرضه همراه نشود، میتواند بیش از پیش به نگرانی عمومی دامن بزند.
در روزهای اخیر، گزارشهای متعددی از شلوغی بیسابقه پمپبنزینها در تهران و برخی شهرهای دیگر ایران منتشر شده؛ وضعیتی که از نگاه بسیاری از شهروندان، دیگر صرفاً یک ازدحام مقطعی نیست و نشانههایی از التهاب در شبکه توزیع سوخت را با خود دارد.
در برخی جایگاههای تهران، از جمله پمپبنزینهای خیابان شریعتی یا محدوده میدان رسالت و ابتدای خیابان کرمان، صفهای طولانی تقریباً در تمام ساعات شبانهروز دیده میشود و بسیاری از رانندگان میگویند پیدا کردن جایگاهی که بدون معطلی بتوان در آن سوختگیری کرد، به کاری دشوار تبدیل شده است.
همزمان، یکی از موضوعاتی که بارها از سوی کاربران شبکههای اجتماعی تکرار شده، محدود شدن یا حذف کارتهای سوخت آزاد در جایگاههاست؛ مسئلهای که بهگفته بسیاری از رانندگان، باعث شده کسانی که سهمیه یا کارت شخصی در اختیار ندارند، ساعتها در صف بمانند یا حتی دست خالی بازگردند.
گزارشها تنها محدود به تهران نیست. از سیستان و بلوچستان تا کرمان و هرمزگان، روایتهای مشابهی از کمبود بنزین آزاد، صفهای طولانی و اختلال در عرضه منتشر شده است.
کاربری از کرمان نوشته است: «یکبار تشریف بیارید کرمان ببینید بنزین زدن با کارت جایگاه چقدر سخته؛ باید ۵ صبح برویم صف، خوششانس باشیم نوبتمان میشود. بعضی روزها هم بعد از دو ساعت میگویند تمام شد.»
در میناب و جاسک نیز گزارشهایی از تشکیل صفهای چند کیلومتری منتشر شده و برخی کاربران مدعیاند وضعیت نسبت به هفتههای گذشته بهمراتب بحرانیتر شده است. در مقابل، از برخی شهرها مانند زنجان گزارشهایی منتشر شده که نشان میدهد وضعیت هنوز عادی است و ازدحام غیرمعمولی دیده نمیشود.
همزمان با این شرایط، شایعات و گمانهزنیها درباره تغییر در سهمیهبندی و قیمت بنزین نیز شدت گرفته است. کانالها و صفحات نزدیک به حوزه انرژی از احتمال اجرای طرح جدید سهمیهبندی خبر دادهاند؛ طرحی که براساس آن، سهمیه ۶۰ لیتری بنزین ۱۵۰۰ تومانی بدون تغییر باقی میماند اما سهمیه بنزین ۳۰۰۰ تومانی از حدود ۱۰۰ لیتر به ۵۰ لیتر کاهش پیدا میکند. همچنین گفته میشود نرخ بنزین آزاد که اکنون ۵ هزار تومان است، ممکن است به ۱۵ هزار تومان افزایش یابد. در برخی گزارشها حتی از عرضه بنزین با اکتان بالا با قیمت ۴۰ هزار تومان و بنزین سوپر با نرخهای آزاد بالاتر از ۷۰ هزار تومان سخن گفته شده است؛ موضوعی که هنوز بهطور رسمی تأیید نشده اما به نگرانی عمومی دامن زده است.
در شبکههای اجتماعی، بسیاری از کاربران این تحولات را نشانهای از احتمال کمبود بنزین در کشور میدانند. برخی نیز از افت کیفیت سوخت گلایه دارند. کاربری نوشته است: «علاوه بر اینکه کارت سوخت آزاد تو خیلی از جایگاهها نیست، به شکل عجیبی مصرف سوخت ماشینم بالا رفته؛ انگار آب بستن به بنزین.» هرچند هیچ مقام رسمی چنین ادعاهایی را تأیید نکرده، اما تکرار این روایتها در فضای مجازی نشان میدهد بیاعتمادی نسبت به وضعیت توزیع سوخت در حال افزایش است.
در کنار نگرانی از کمبود بنزین، برخی کاربران انگشت اتهام را به سمت شبکه قاچاق سوخت و حتی برخی جایگاهها گرفتهاند. یک کاربر نوشته است: «من فکر میکنم مشکل خود پمپبنزینها هستند که توی شبکه قاچاق فعالاند. اگر دولت در همه جایگاهها دوربین تشخیص پلاک و سیستم هوشمند میگذاشت، امکان قاچاق کمتر میشد و شاید اصلاً نیازی به کارت سوخت نبود.»
در این میان، روایتهایی نیز از فروش غیررسمی بنزین با قیمتهای بسیار بالاتر منتشر شده است. یکی از کاربران ساکن تهران مدعی شده برای سوختگیری مجبور شده بنزین را لیتری ۲۰ هزار تومان تهیه کند. برخی دیگر نیز نوشتهاند رانندگان پس از مراجعه به چندین جایگاه، همچنان موفق به سوختگیری نشدهاند. کاربری در توصیف این وضعیت نوشته است: «راننده بیچاره از صبح ۱۲ تا پمپبنزین رفته و نتوانسته بنزین بزند.»
مجموع این گزارشها، در کنار شایعات مربوط به تغییر قیمت و سهمیهبندی، باعث شده فضای روانی بازار سوخت در روزهای اخیر متشنجتر از همیشه بهنظر برسد؛ وضعیتی که اگر با اطلاعرسانی شفاف و مدیریت عرضه همراه نشود، میتواند بیش از پیش به نگرانی عمومی دامن بزند.
