بهترین راه برای تقویت مغز کودکان «تکرار» است
والدینی که با هدف تقویت توان ذهنی، نوزادان خود را با اسباببازیهای رنگارنگ، کتاب و فعالیتهای مختلف سرگرم میکنند، کاملاً در اشتباه هستند.
یک کارشناس رشد کودک میگوید والدینی که به امید تقویت توان ذهنی، نوزادان خود را با اسباببازیهای رنگارنگ، کتاب و فعالیتهای مختلف سرگرم میکنند، کاملاً در اشتباه هستند.
به گفته پروفسور سام وِس، مدیر «مؤسسه علم سالهای ابتدایی زندگی» در دانشگاه شرق لندن، مغز کودکان خردسال برای کنار آمدن با تحریک بیش از حد آماده نیست و برعکس، در محیطهای ساده و مبتنی بر تکرار بهتر رشد میکند. او در گفتوگو با برنامه Today از شبکه بیبیسی رادیو ۴ میگوید:
چند سال پیش این تصور وجود داشت که بچههای کمسنوسال به تحریک زیادی نیاز دارند؛ همان ایدهای که پشت برند Baby Einstein بود: اینکه هرچه چیزهای بیشتری به کودک بدهید، بیشتر یاد میگیرد.
نمیخواهم ناامیدتان کنم، اما تحقیقات علمی کاملاً نشان میدهند که مغز کودکان در این دوره هنوز در حال شکلگیری است و به جای تحریک زیاد، به سادگی و تکرار نیاز دارد.
![]()
آنها نیازمند سادگی، وضوح و تکرار هستند؛ تکرار مداوم یک فعالیت ساده به کودک کمک میکند تا از محیط اطرافش معنا و مفهوم را بفهمد و یاد بگیرد.
دیدگاههای پروفسور واس در واقع باورِ زمانی رایج درباره ابزارهایی مانند ویدیوهای Baby Einstein را به چالش میکشد؛ محصولاتی که ادعا میکردند با قرار دادن نوزادان در معرض موسیقی کلاسیک، زبانهای خارجی، رنگها و شکلهای مختلف از سنین اولیه، میتوانند هوش آنها را افزایش دهند.
برند Baby Einstein در سال ۱۹۹۶ توسط جولی آینگر-کلارک، معلم سابق آمریکایی، تأسیس شد و ویدیوهایی درست میکرد که کودکان را با موسیقی آهنگسازانی مانند موتسارت، بتهوون، ویوالدی و هندل آشنا میساخت؛ در کنار این موسیقیها، کلمات سادهای نیز به زبانهای مختلف برای نوزادان پخش میشد.
با این حال، پژوهشها نشان دادهاند که این ویدیوها احتمالاً آنطور که ادعا میشود، مفید نیستند. یک مطالعه بزرگ در سال ۲۰۰۷ نشان داد نوزادانی که این ویدیوها را تماشا کردند، در مقایسه با کودکانی که آنها را ندیده بودند، تعداد کلمات کمتری را متوجه شدند.
با این حال، تحلیلهای بعدی نشان داد که این ویدیوها احتمالاً آسیبی به کودک نمیرسانند، اما کارشناسان نتیجه گرفتند که تأثیر واقعی چندانی روی رشد زبان او ندارند. پروفسور واس اضافه میکند:
بهترین روش این است که همان کتاب را بارها و بارها بخوانید یا فقط یک دکمه از یک اسباببازی را بارها فشار دهید تا همان اتفاق تکرار شود. ما فکر میکنیم هرچه محرک بیشتری به کودک بدهیم، بیشتر یاد میگیرد، اما دقیقاً برعکس است.
مغز نوزادان در پردازش اطلاعات بسیار کندتر از بزرگسالان عمل میکند و اگر کارها با سرعت زیاد انجام شده و تکرار نشوند، اغلب جزئیات را از دست میدهند.