از تحریم نفتی تا امنیت قاره؛ اروپا در اندیشه کاهش وابستگی به آمریکا
طلاق سیاسی دو سوی اقیانوس اطلس
اتحادیه اروپا در واکنش به تسهیل محدودیت‌های صادرات گازوئیل روسیه از سوی ترامپ، خواهان تشدید تحریم‌های مسکو و محدودسازی درآمدهای نفتی کرملین است. رهبران اروپایی معتقدند افزایش عرضه سوخت روسیه تأثیر محدودی بر قیمت‌های آمریکا دارد و فشار اقتصادی برای پایان جنگ اوکراین ضروری است. این اختلاف، شکاف فراآتلانتیکی را عمیق‌تر کرده و بحث استقلال دفاعی اروپا از واشنگتن را تشدید می‌کند.
فرارو- نیکلاس وینوکور، تحلیلگر ارشد مسائل بین الملل در پولیتیکو
به گزارش فرارو به نقل از پولیتیکو، رهبران اروپایی در آستانه نشست روز پنجشنبه اتحادیه اروپا، خود را برای درخواست تحریم‌های سخت‌گیرانه‌تر علیه روسیه آماده می‌کنند؛ اقدامی که آنها را تنها چند روز پس از توافق دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین برای تسهیل محدودیت‌های صادرات گازوئیل روسیه، در مسیری متفاوت از واشنگتن قرار می‌دهد. د
ر حالی که ترامپ افزایش عرضه سوخت روسیه را راهی برای مهار قیمت انرژی در آمریکا می‌داند، اروپا معتقد است کاهش درآمدهای نفتی کرملین همچنان یکی از ابزارهای اصلی برای وادارکردن مسکو به پایان جنگ اوکراین است.
اروپا با آتش‌بس انرژی ادعایی ترامپ مخالفت می‌کند
بر اساس پیش‌نویس بیانیه مشترک شورای اروپا که به دست نشریه پولیتیکو رسیده است، رهبران اتحادیه اروپا قصد دارند بر ضرورت اعمال تحریم‌های بیشتر علیه مسکو و اتخاذ تدابیر تازه برای محدودکردن درآمدهای نفتی روسیه تأکید کنند. دولت‌های اروپایی ادعای ترامپ مبنی بر دستیابی به آتش‌بس انرژی میان روسیه و اوکراین را نپذیرفته‌اند.
این اختلاف، شکاف فزاینده میان دو سوی آتلانتیک بر سر چگونگی کشاندن روسیه به میز مذاکره را آشکار می‌کند. ترامپ در تلاش است با افزایش عرضه گازوئیل روسیه در بازارهای جهانی، فشار ناشی از گرانی سوخت در آمریکا را کاهش دهد؛ اما رهبران اروپایی استدلال می‌کنند که محدودکردن درآمدهای انرژی کرملین برای واداشتن پوتین به پایان جنگ ضروری است.
دونالد توسک، نخست‌وزیر لهستان، روز دوشنبه در یک کنفرانس امنیتی در ورشو گفت روسیه علاقه‌ای به کاهش تنش، آتش‌بس یا صلح نشان نمی‌دهد. او اعلام کرد که در نشست بروکسل از شرکای اروپایی خود خواهد خواست افزایش جدی تحریم‌ها علیه مسکو را بررسی کنند.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، نیز خواستار تشدید محدودیت‌ها شد و به ادامه حملات روسیه علیه زیرساخت‌های انرژی اوکراین، با وجود اعلام آتش‌بس از سوی ترامپ اشاره کرد. مرتس تأکید کرد که روسیه تنها در صورت اعمال فشار، با حسن نیت مذاکره خواهد کرد و حملات اخیر به تأمین انرژی غیرنظامیان اوکراینی، ضرورت افزایش تحریم‌ها را نشان می‌دهد.
بزرگ‌ترین گسترش فهرست تحریم‌های اتحادیه اروپا
موضع‌گیری تازه رهبران اروپا پس از آن صورت می‌گیرد که وزیران خارجه اتحادیه اروپا روز دوشنبه با بزرگ‌ترین گسترش فهرست تحریم‌های روسیه در تاریخ این اتحادیه موافقت کردند. این اقدام بیش از ۱۶۰۰ فرد و نهاد را هدف قرار می‌دهد. همزمان، کمیسیون اروپا در حال آماده‌سازی بیست‌وسومین بسته تحریم‌های بخشی علیه روسیه است. یک مقام ارشد اوکراینی گفته است کی‌یف انتظار دارد این بسته تا پایان سال برای بررسی در اختیار دولت‌های عضو قرار گیرد. بریتانیا و نروژ نیز از افزایش فشار بر مسکو حمایت کرده‌اند. توره او. ساندویک، وزیر دفاع نروژ به پولیتیکو گفت تحریم روسیه برای جلوگیری از تأمین مالی جنگ ضروری است و باید راه‌های دورزدن محدودیت‌های موجود بسته شوند.
در محافل دیپلماتیک اروپا، این برداشت تقویت شده است که چرخش ناگهانی ترامپ به سمت تسهیل محدودیت‌های انرژی روسیه، بیش از هر چیز با ملاحظات سیاسی داخلی آمریکا و انتخابات میان‌دوره‌ای ماه آینده ارتباط دارد. ترامپ که در کارزار انتخاباتی سال ۲۰۲۴ وعده داده بود قیمت بنزین را به کمتر از دو دلار در هر گالن برساند، اکنون با رأی‌دهندگانی مواجه است که بیش از دو برابر این رقم می‌پردازند. قیمت سوخت از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران افزایش یافته و جمهوری‌خواهان نیز در معرض خطر ازدست‌دادن کنترل کنگره قرار دارند. توافق ترامپ با پوتین قرار است طی ماه‌های آینده ۴٫۸ میلیون تن گازوئیل اضافی روسیه را وارد بازارهای جهانی کند؛ اقدامی که هدف آن کاهش فشار بر عرضه سوخت و مهار قیمت‌هاست.
بااین‌حال، مقام‌های اروپایی و اوکراینی درباره میزان تأثیر این توافق تردید دارند. به گفته آنها، حجم سوخت وعده‌داده‌شده تنها معادل حدود ۱۰ روز مصرف آمریکا است و احتمالاً تأثیر چشمگیری بر قیمت‌های داخلی نخواهد داشت. یک مقام ارشد اتحادیه اروپا نیز تأکید کرده است که اثر این عرضه اضافی بر قیمت سوخت آمریکا ناچیز خواهد بود. یک مقام دیگر اروپایی نیز گفت مسئله اصلی انتخابات میان‌دوره‌ای است: ترامپ وعده کاهش قیمت‌ها را داده بود، اما سپس تصمیم گرفت وارد جنگ با ایران شود.
فشار بر واشنگتن برای اجرای تحریم‌های روسیه
اختلاف اخیر همچنین درخواست‌های اروپا از آمریکا برای اجرای جدی‌تر تحریم‌های خود علیه مسکو را احیا کرده است. توسک خواستار اقدام هماهنگ اروپا و آمریکا شد تا روسیه بداند غرب برای اعمال محدودیت‌های سخت‌گیرانه‌تر آمادگی دارد. کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، نیز از واشنگتن خواست رویکرد خود را با بروکسل هماهنگ کند.
کالاس به قانون گسترده تحریم‌های روسیه اشاره کرد که لیندسی گراهام، سناتور جمهوری‌خواه از حامیان اصلی آن بود. ترامپ ماه گذشته این قانون را امضا کرد، اما اجرای کامل آن هنوز آغاز نشده است. این قانون ابزارهای بیشتری برای هدف‌گرفتن تجارت انرژی روسیه و بازیگرانی فراهم می‌کند که به تداوم جنگ مسکو کمک می‌کنند. برخی جمهوری‌خواهان نیز از تشدید فشار حمایت می‌کنند. دن کرنشاو، نماینده جمهوری‌خواه کنگره، در کنفرانس ورشو گفت آمریکا باید اجرای قانون تحریم‌های روسیه را در دستور کار قرار دهد.
این اختلاف بحث گسترده‌تری را در اروپا درباره میزان وابستگی امنیتی این قاره به واشنگتن برانگیخته است. گزارش‌هایی منتشر شده که بر اساس آنها مقام‌های آمریکایی تهدید کرده‌اند در صورت توقف‌ندادن حملات اوکراین به پالایشگاه‌های نفت روسیه، دسترسی کی‌یف به تسلیحات آمریکایی را محدود خواهند کرد. بااین‌حال، یک مقام ناتو گفت هنوز نشانه‌ای از اجرای چنین تهدیدی وجود ندارد و محدودکردن فروش تسلیحات می‌تواند به تولیدکنندگان آمریکایی نیز آسیب برساند. او با اشاره به ابتکار ناتو برای تأمین مالی خرید تسلیحات آمریکایی توسط متحدان اروپایی و ارسال آنها به اوکراین، این سازوکار را معامله‌ای سودمند برای آمریکا توصیف کرد.
آندریوس کوبیلیوس، کمیسر دفاعی اروپا نیز بدون پرداختن مستقیم به این گزارش‌ها تأکید کرد که اروپا باید با فوریت بیشتری مسئولیت اصلی دفاع از خود را بر عهده بگیرد؛ به‌ویژه در شرایطی که واشنگتن حضور نظامی خود در این قاره را کاهش می‌دهد.
