شباهت غیرمنتظره لباس لویی ویتون به پوشش چوپانان ایرانی
یک بالاپوش در تازهترین مجموعه لویی ویتون، با فرم آزاد، حجیم و شنلمانند خود، یادآور یکی از پوششهای سنتی چوپانان ایران است؛ اما بررسی مجموعه نشان میدهد ارتباط مستقیمی میان این طراحی و «شولا» تأیید نشده است.
فرارو- یک لباس در مجموعه جدید لویی ویتون، بیش از آنکه یادآور مد شهری باشد، مخاطب را به پوشش چوپانان و زندگی در طبیعت نزدیک میکند؛ بالاپوشی آزاد و حجیم که شباهت آن با پوششهای سنتی چوپانی، از جمله «شولا» در ایران، توجهها را جلب کرده است.
لباسی از لویی ویتون که یادآور پوشش چوپانان است
به گزارش فرارو، مجموعه پاییز ـ زمستان ۲۰۲۶ لویی ویتون با طراحی نیکولاس گسکیه در موزه لوور پاریس رونمایی شد. در میان لباسهای این مجموعه، بالاپوشهایی با فرمهای بزرگ، آزاد و شنلمانند دیده میشود که ریشه آنها به پوششهای جوامع روستایی و چوپانی نزدیک است.
مجله ووگ در بررسی این مجموعه، یکی از لباسهای ابتدایی نمایش را شبیه «کِپِنِک»های سنتی چوپانان ترکیه توصیف کرده است؛ پوششهایی که برای محافظت در برابر شرایط جوی استفاده میشدند. نسخه لویی ویتون اما با متریالهایی مانند موی حیوانی و پشم و با حاشیههای چرمی بازطراحی شده است.
گسکیه درباره رویکرد خود گفته است که هنگام آغاز طراحی مجموعه، هدف آنها کار روی نوعی «لباس معماری» بوده که بتواند فرهنگهای مختلف جهان را بیان کند. او لباس را نوعی مردمشناسی دانسته که میتواند وجوه مشترک میان شیوه پوشش مردم در نقاط مختلف جهان را نشان دهد. ووگ نیز در این مجموعه به ارجاعهایی از پرو، نپال و استپهای مغولستان اشاره کرده است.
شولا؛ پوششی برای زندگی در کوهستان
شباهت برخی از این لباسها با «شولا» برای مخاطب ایرانی قابل توجه است. شولا بالاپوشی پهن، بلند و بدون آستین است که در پوشش سنتی چوپانان شمال ایران، بهویژه در میان تالش و گالش، سابقه دارد.
این پوشش از نمد ساخته میشد و فرم آن برای محافظت در برابر سرما و شرایط جوی طراحی شده بود. شولا در زندگی چوپانی تنها یک لباس معمولی نبود و حتی در برخی موارد هنگام استراحت و خواب نیز مورد استفاده قرار میگرفت.
با این حال، میان شولا و لباسهای دیدهشده در مجموعه لویی ویتون نمیتوان رابطهای قطعی از نظر الهامگیری برقرار کرد. گسکیه در توضیحات خود به شولا یا پوشش ایرانی اشارهای نکرده و آنچه درباره این دو میتوان گفت، در درجه نخست یک شباهت ظاهری و ساختاری است.
از شولا تا چوقای بختیاری
در میان برخی لباسهای این مجموعه، یک بالاپوش روشن با خطوط تیره و عمودی نیز دیده میشود که میتواند مخاطب ایرانی را به یاد «چوقا»ی بختیاری بیندازد.
چوقا با شولا یکسان نیست؛ چوقا بالاپوش مردانه بختیاریهاست که از پشم بافته میشود و زمینه روشن با خطوط عمودی تیره از ویژگیهای شناختهشده آن است. مهارت بافت چوقا نیز در فهرست میراث فرهنگی ناملموس ایران ثبت شده است.
شباهت این پوششها به لباسهای دیدهشده در مجموعه لویی ویتون، بیش از هر چیز یادآور یک نکته است: لباسهای چوپانی و عشایری در نقاط مختلف جهان، اغلب پاسخی به نیازهای مشابهی مانند سرما، باد، باران و کار در فضای باز بودهاند و همین مسئله میتواند فرمهایی نزدیک به یکدیگر ایجاد کند.
در نتیجه، آنچه در مجموعه پاییز ـ زمستان ۲۰۲۶ لویی ویتون دیده میشود، شباهتی قابل توجه با برخی پوششهای سنتی چوپانی دارد؛ اما برای نسبت دادن این طراحیها به شولا یا چوقای ایرانی، سندی از الهام مستقیم طراح وجود ندارد.
