پیروزی راست افراطی در انتخابات یکی از ایالتها آلمان، ایرانیها را نگران کرد
چرا ایرانیها از مهاجرت به آلمان پشیمان میشوند؟
حزب راست افراطی در زاکسن-آنهالت به پیروزی تاریخی رسید و حالا بخشی از متقاضیان مهاجرت در ایران منتظرند ببینند این نتیجه چه اثری بر آینده سیاست مهاجرتی آلمان خواهد گذاشت. برخی زبانآموزان ایرانی که میخواستند برای تحصیل یا کار به آلمان مهاجرت کنند در وضعیت انتظار ماندهاند.
فرارو– اگر امروز تصمیم بگیرید برای کار، تحصیل یا دوره کارآموزی به آلمان بروید، باز هم همان تصمیم چند ماه پیش را میگیرید؟
به گزارش فرارو، برای بعضی از ایرانیهایی که خود را برای رفتن به آلمان آماده میکنند، جواب این سوال کمی تغییر کرده است. هنوز اتفاقی برای ویزای آنها نیفتاده، قانون تازهای هم تصویب نشده؛ اما بعضی ترجیح دادهاند فعلاً کلاس زبان رفتن را متوقف کنند و ببینند در آلمان چه خبر است.
مهرسا، مدیر دپارتمان زبان آلمانی یک مؤسسه آموزش زبان در تهران، به فرارو میگوید بعد از انتخابات اخیر آلمان، بخشی از زبانآموزانش ثبتنام خود را لغو کردهاند: «حدود ۳۰ درصد از زبانآموزها ثبتنامشان را لغو کردند و گفتند فعلاً منتظریم که چه میشود.»
ماجرا به انتخابات ۶ سپتامبر (۱۵ شهریور) در زاکسن-آنهالت بازمیگردد؛ ایالتی در شرق آلمان که حزب راست افراطی «آلترناتیو برای آلمان» یا AfD در آن حدود ۴۴ درصد آرا را به دست آورد و ۳۹ کرسی از ۸۳ کرسی پارلمان ایالتی را تصاحب کرده است. هرچند AfD هنوز سه کرسی با اکثریت مطلق فاصله دارد و برای تشکیل دولت به حمایت دیگر احزاب یا نمایندگان نیازمند است.
با این حال، برای یک ایرانی که میخواهد برای کار یا تحصیل مهاجرت کند، شاید نتیجه یک انتخابات ایالتی بیش از حد انتظار روی تصمیماتش اثر بگذارد.
وقتی تجربه ایران وارد تصمیم مهاجرت میشود
مهرسا معتقد است بخشی از این واکنش را باید در تجربه خود ایرانیها دید؛ اینکه مسائل سیاسی تا چه حد بر تصمیمشان اثرگذار خواهد بود: «در ایران بارها شرایطی پیش آمده که مردم قبل از هر تصمیم رسمی، منتظر میمانند که چه اتفاقی میافتد. مخصوصاً در شرایط جنگ، آدمها خیلی از تصمیمهایشان را طبق احتمال تغییر شرایط میگرفتند. هنوز هم همین است.»
برای کسی که قرار است چند ماه زبان بخواند، برای آزمون هزینه بپردازد، مدارک ترجمه کند و بعد سراغ ویزا برود، حتی احتمال تغییر آینده هم مهم است. مهرسا در این باره به فرارو میگوید: «بعضی از زبانآموزان دقیقاً همین نگرانی را دارند. اینکه اگر الان شروع کنیم و چند ماه دیگر شرایط عوض شود، شاید همه این هزینه و زمانی که گذاشتیم بیفایده باشد.»
برای متقاضی مهاجرت، اختلال در مسیر اداری هم میتواند تصمیمش را به تعویق بیندازد. در مورد آلمان نیز بخش ویزای سفارت این کشور در تهران همچنان بسته است و مرکز درخواست ویزا با ظرفیت محدود فعالیت میکند. چنین وضعیتی، ریسک و ابهام مسیر را بیش از پیش میکند.
۴۴ درصد آرا؛ هنوز قانون مهاجرت تغییر نکرده است
مینا که کارشناس اقتصاد بینالملل است و در کشور آلمان زندگی میکند، معتقد است برای فهم نتیجه زاکسن-آنهالت باید میان پیروزی AfD در یک ایالت و سیاست مهاجرتی کل کشور آلمان فاصله گذاشت. او میگوید: «پارلمان ایالتی اختیار همه مسائل کشور را ندارد و مهاجرت و ورود به آلمان در درجه اول موضوع دولت فدرال است.»
البته ایالتها کاملاً هم از مسئله مهاجرت جدا نیستند. اجرای بخشی از قوانین، اسکان، آموزش و برخی امور مربوط به ادغام مهاجران در سطح ایالتها انجام میشود؛ اما قانونگذاری اصلی درباره ورود و اقامت در اختیار دولت فدرال و پارلمان فدرال است.
در کنار نگرانیهای مربوط به سیاست گاه متناقض مهاجرتی آلمان، متقاضیان ایرانی با موانع دیگری هم مواجهاند. برگزاری آزمونهایی مانند IELTS در ایران متوقف شده است. البته در حال حاضر، دستکم برخی مراکز ایرانی همچنان زمان برگزاری آزمون ÖSD را اعلام میکنند.
برای زبانآموز، همین «اگر» کافی است
کسی که هنوز در تهران نشسته و خبری از این پیچیدگیهای بازار کار و شرایط تحصیل آلمان ندارد، بیشتر به این سؤال میاندیشد که آیا الان وقت شروع کردن است یا نه؟
مهرسا، مدیر بخش زبان آلمانی، در این باره به فرارو میگوید که این تردید را بین زبانآموزانی که برای دوره کارآموزی برنامهریزی کردهاند هم دیده است: «خصوصاً درباره رشتههایی مثل پرستاری میپرسند اگر سیاست مهاجرتی تغییر کند، سطح زبان مورد نیاز هم تغییر خواهد کرد یا روند پذیرش سختتر خواهد شد؟»
مهرسا همچنین خبر داده که در روزهای اخیر چند مورد رد درخواست ویزا برای برخی زبانآموزانش رخ داده است.
او میگوید: «خودشان میگویند شرایط پرونده بعضیهایشان با پروندههایی که پیشتر پذیرفته شدهاند تفاوت چندانی نداشته است. من نمیتوانم بگویم رد شدن ویزاها بیشتر شده یا این موضوع به انتخابات مربوط است. چیزی که میبینم، بین زبانآموزهای ما چند مورد رد درخواست بوده و همین موضوع نگرانی را بیشتر کرده است.»
با تمام این اوصاف، کسی که در ایران نشسته و برای مهاجرت هزینه مادی و معنوی میکند، پرسشهایی دارد که اگر پاسخ داده نشود، شاید مثل دیگر تصمیماتش که در بلاتکلیفی فراموش شد، به حاشیه برود.