۲۷ مطلب
نتانیاهو در جریان سخنرانی اخیر در مجمع عمومی سازمان ملل متحد با نشان دادن دو نقشه، غوغایی را در میان سودانیها به پا کرد. در یک نقشه: ایران، عراق، لبنان، سوریه و یمن به رنگ سیاه مشخص شده بودند. کشورهای که از نگاه نتانیاهو دشمن اسرائیل هستند. در نقشهای دیگر، نخست وزیر اسرائیل به چهار کشور مصر، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و سودان اشاره داشت و آنها را دوستان نزدیک اسرائیل خطاب کرد.
فقدان صلح و امنیت برای اسرائیل و فلسطینیها دو مولفهای است که میتوان از آن به عنوان دو چالش بزرگ در خاورمیانه یاد کرد. در عین حال، اسرائیل و آمریکا نگرانیهای جدی را نیز نسبت به توسعه دامنه نفوذ ایران دارند. موضوعی که در نوع خود چالشهای امنیتی قابل توجهی را برای واشینگتن و تل آویو به دنبال داشته است.
آمریکا شاید قدرتمندترین دولت روی کره زمین باشد با این حال، این دولت نمیتواند کشورهای منطقه خاورمیانه را کنترل کند، چه برسد به اینکه بخواهد به آنها چیزی را دیکته کند. باید به این نکته توجه داشته باشیم که تا جنگهای غزه و لبنان در جریان هستند، امکان اوجگیری مجدد درگیریها میان ایران و اسرائیل نیز بالا است.
«اگر نتانیاهو مطمئن شود که دونالد ترامپ پیروز انتخابات ریاست جمهوری آمریکا است، امکان دارد وی به سمت حمله به ایران با استفاده از یک بمب هستهای تاکتیکی حرکت کند. هدف اصلی وی از این اقدام نیز میتواند ضربه زدن به سایتهای اتمی ایران و یا واردکردن خسارت به زیرساختهای نظامی و اقتصادی این کشور باشد. در این میان باید توجه داشت که اسرائیل و نتانیاهو باید خود را آماده مواجهه با شگفتانههایی که ایران نیز برای آنها تدارک دیده، بکنند.»
در حالی که کشورهای غربی منابع مختلفی را برای واردات نفت خود دارند با این حال، آنها از تاثیرات شوکهای قیمتی و اختلال در زنجیرههای تدارکاتی انرژی جهان در منطقه خاورمیانه مصون نیستند. در شرایطی که اقتصاد جهانی از فشارهای قابل توجه و تورم بالا رنج میبرد، تبعات و پیامدهای فراگیر یک جنگ منطقهای میتواند موجی از ناآرامیهای اجتماعی را نیز ایجاد کند.
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۱ "مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی"، تهران هزاران موشک بالستیک و کروز را در بُردهای مختلف در اختیار دارد. شمارِ دقیق هر نوع از موشکهایی که ایران در اختیار دارد مشخص نیست با این حال، "کنت مکنزی" ژنرال نیروی هوایی آمریکا در سال ۲۰۲۳ به کنگره آمریکا گفته است که ایران فقط بیش از سه هزار موشک بالستیک در اختیار دارد.
چینیها به جنگ غزه و تنشهای جاری در سطح منطقه غرب آسیا به مثابه فرصتی طلایی جهت افزایش دامنه نفوذ و قدرت خود در خاورمیانه مینگرند. البته که پکن در سالهای گذشته سرمایه سیاسی قابل توجهی را از قِبَل توسعه روابط با کشورهای خاورمیانهای کسب کرده و میتواند در وضعیت کنونی از آن جهت رقم زدن تحولاتی معنادار استفاده کند.
ایران با علمِ به وحشت و نگرانیهای جدی آمریکا از شعلهور شدن یک جنگ گسترده منطقه ای، امیدوار است که وقتی فشار و تنشها بالا میگیرند، وزن تنشزدایی برای دولت آمریکا در قیاس با بازدارندگی، سنگینتر شود. تهران قصد دارد تا آمریکا و مجموعه غرب را در تلاش برای خنثی کردن اهداف جنگی اسرائیل نظیر تضعیف و حذف حماس، به سمت خود جذب کند و زمینه را برای منزوی شدن بیش از پیش تلآویو فراهم کند.
«در مدت اخیر و در بحبوحه جنگ غزه، گزارش های مختلفی دال بر این مساله منتشر شده که ایران و عربستان نوعی اتفاق نظر در حل بحران و جنگ داخلی کنونی سودان دارند و در این رابطه رایزنی هایی هم میان دو طرف انجام گرفته و می گیرد. معادلاتی که همه و همه یک پیام را مخابره می کنند، سعودی ها با تغییر راهبردهای خود در رابطه با منطقه، به نوعی در حال تطبیق خودشان با واقعیت های جدید هستند و سعی دارند در فضایی نو، وزن خاص خودشان را جهت کنشگری بیابند.»
«مردم در تلویزیون شاهد موفقیت های دولت کشورمان در حوزههای سیاست خارجی و اقتصاد و بهبود شاخصهای اقتصادی هستند اما در عمل و در زندگی خود وقتی به یخچال می نگرند(واقعیت های عینی زندگیشان)، چیزی مشاهده نمی کنند. مساله ای که به یک چالش مهم برای نظام حکمرانی ایرانی در وضعیت کنونی تبدیل شده و باید تدبیری جدی برای آن اندیشیده شود.»
