۳۳۸ مطلب
حجم نقدینگی کشور تا مهرماه سال جاری به ۱۶۹۳ هزار میلیارد تومان رسید که نسبت به نقدینگی در اسفندماه سال گذشته ۱۰.۷ درصد افزایش یافته است. این حجم نقدینگی تا اسفندماه سال گذشته ۱۵۲۹ هزار میلیارد تومان بوده که تا مهرماه امسال ۱۶۴ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است.
ما نه از لحاظ شرایط داخلی مانند آلمان و ترکیه دچار ابرتورم هستیم و نه الان دهه ۹۰ یا سالهای پس از جنگ جهانی است. باید در نظر داشت که زمانه تغییر کرده است و این قبیل راهکارها به اقتضای شرایط و در دورههای مشخص انجام میشد و الان دیگر تاریخ آن گذشته است. یعنی شک نکنید که اگر الان آلمان یا ترکیه دچار همان وضعیت شوند، اقدام به حذف صفرها نمیکنند.
واقعیت این است که نه وضعیت بنیادین اقتصاد و نه شرایط عرضه و تقاضا اصلا به نفع بازار نفت نیست. ضمن اینکه چشمانداز اقتصاد جهانی هم خیلی مناسب نیست و این را میتوان از سیاستهای انقباضی که کشورها در دستور کار خود قرار داده اند متوجه شد
هزینه بانکها کاهش پیدا میکند. از یک طرف شاید درآمد سپردهگذاران نیز کاهش پیدا کند. این تصمیم باعث پایداری و ثبات سپردهها در بانکها میشود. همچنین تا اندازهای جلوی سفته بازی را میگیرد و باعث کاهش نوسانات در بازارهای ارز، طلا و بورس میشود. از آنجایی که حاشیه سود خیلی از بانکها کافی نبود و زیان ده بودند بخشنامه اخیر بانک مرکزی میتواند باعث کاهش زیاندهی بانکها شود.
بر این اساس حجم نقدینگی کل کشور در پایان مهر ماه امسال به رقم ۱۶۹۳ هزار و ۸۴۰ میلیارد تومان رسیده است. از این میزان، ۱۴۵۱ هزار و ۸۳۰ میلیارد تومان شبه پول و ۲۴۲ هزار و ۱۰ میلیارد تومان پول است. رشد شبه پول و پول در ۱۲ ماهه منتهی به مهر ماه به ترتیب ۲۴.۸ درصد و ۱۳ درصد بوده است.
وقتی بانکها عامل خلق نقدینگی باشند برای اینکه بتوانیم مانع از این پدیده شویم باید دو سیاست را در دستور کار قرار دهیم. یکی این است که ناترازی نظام بانکی را برطرف کنیم. منظور از ناترازی این است که داراییهای نظام بانکی ما موهونی و غیرواقعی است. یکی دیگر از عواملی که باعث شده طی سالهای اخیر ما با بحران افزایش نقدینگی مواجه شویم، همین بحث نرخ سود بالا است که ما باید آن را کاهش دهیم.
بررسی اعداد و ارقام مربوط به ۱۷ سال گذشته نشان میدهد که امسال بانکها با خطر بزرگی روبرو هستند و اگر تا آخر سال فکری به حال خود نکنند، نرخ رشد سپردههای بانکی به کمترین میزان خود در ۱۰سال اخیر میرسد و باعث شود حجم نقدینگی در بازار آزاد افزایش یافته و تبدیل به آفتی بزرگ برای اقتصاد بحرانزده ما تبدیل شود
دولت مشکلات گستردهای در شرایط تحریمهای جاری دارد. مهمترین این مشکلات، نقدینگی است که محل تصمیمگیری برای آن بانک مرکزی است. در این میان دکتر همتی درگیر وجوه مختلف این معضل یعنی تنظیم سیاستهای ارزی و اصلاح نظام بانکی هستند. دکتر طیبنیا با توجه به اینکه دارای نظر و تجربه بسیاری هستند، در این حوزهها میتوانند کمک بسیاری کنند.
بالاترین نرخ رشد نقدینگی در تاریخ ایران مربوط به سال ۱۳۵۳ با نرخ ۵۷ درصد است و سپس در سال ۱۳۵۴ با نرخ ۴۱ درصد و پس از آن در سال ۱۳۵۵ و ۱۳۸۵ هر دو با نرخ ۳۹ درصد و پس از آن در سال ۱۳۵۸ و ۱۳۷۴ با نرخ ۳۸ درصد است؛ درحالیکه بالاترین نرخ رشد نقدینگی ۵ سال اخیر که البته بخشی از آن نیز بهدلیل گسترش پوشش آماری بوده مربوط به سال ۱۳۹۳ با نرخ ۳۲ درصد بوده است؛ بنابراین پنج سال اخیر هیچ کدام از رکوردهای قبلی نرخ رشد نقدینگی را تجربه نکرده است.
بانک مرکزی ایران تازهترین گزارش آماری بخش پولی و بانکی ایران را منتشر کرده است که بر اساس این گزارش، حجم نقدینگی کشور تا شهریور ماه سال جاری به ۱۶۷۲ هزار میلیارد تومان رسیده که نسبت به نقدینگی در اسفندماه سال گذشته ۹.۳ درصد افزایش یافته است.
