کابوس فعلی آمریکا؛ تنگه هرمز تا چه زمانی بسته می‌ماند؟

دو اندیشکده بین‌المللی طی گزارش‌هایی جداگانه عنوان کردند که رویکرد معیوب آمریکا در قبال خاورمیانه اکنون بدل به پاشنه آشیل این کشور شده‌است و در وضعیت فعلی واشنگتن چوب شاخ و شانه کشیدن‌های پیشین خود برای متحدان قدیمی‌‌‌‌اش را می‌خورد.

اعتماد به‌‌‌‌نفس کاذب

به گزارش روزنامه دنیای اقتصاد، اندیشکده شورای روابط خارجی طی گزارشی عنوان کرد که اعتماد به‌‌‌‌نفس کاذب کاخ‌سفید از عملیات موفقیت‌‌‌‌آمیز در ونزوئلا و ربایش رئیس‌‌‌‌جمهور پیشین این کشور در ماه ژانویه اکنون به مشکل برخورده است. این اندیشکده گزارش داد؛ دونالد ترامپ، رئیس‌‌‌‌جمهور آمریکا، پیشتر احساس می‌کرد که ارتش آمریکا شکست‌‌‌‌ناپذیر است، اما همه اینها با آغاز حملات این کشور و رژیم صهیونیستی به ایران یکباره از میان رفت. عملیات نظامی علیه ایران که ترامپ مدت‌ها تهدید آن را می‌کرد، می‌تواند به‌طور بالقوه بسیار بزرگ‌تر و طولانی‌‌‌‌تر و بنابراین بسیار خطرناک‌‌‌‌تر شده و کارزار به‌‌‌‌اصطلاح «صلح‌‌‌‌طلبانه» رئیس کاخ‌سفید اکنون پوشالی‌بودن خود را بیش از پیش نمایان کرده‌است. 

رسانه‌‌‌‌های خبری پیشتر گزارش داده‌بودند که ژنرال دن‌کین، رئیس ستاد مشترک ارتش، نگران خطرات حمله به ایران بود و نسبت به بسته‌شدن تنگه‌هرمز از سوی تهران هشدار داده بود، هشداری که البته بلوند کاخ‌سفید به آن بی‌‌‌‌توجهی کرد. در زمینه تحولات فعلی خطرات زیادی وجود دارد؛ وضعیت فعلی با رویدادهای ژوئن، زمانی‌که ایالات‌متحده با همکاری اسرائیل به تاسیسات اتمی ایران حمله کرد تفاوت بسیاری دارد. 

کابوس نهایی پیشتر این بود که ایران بتواند تنگه‌هرمز، یکی از مهم‌ترین شریان‌‌‌‌های تجاری جهان (حدود ۲۰‌درصد از مصرف نفت جهانی از طریق این تنگه عبور می‌کند) را موقتا ببندد و در نتیجه قیمت جهانی نفت را افزایش دهد، اقدامی که ایران در ماه ژوئن از انجام آن خودداری کرد، اما اکنون کابوس اصلی این است که بسته‌بودن تنگه‌هرمز تا چه زمانی می‌تواند ادامه داشته‌باشد. از یاد نباید برد که به تاریخ ۱۶ فوریه آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرد؛ بهبود تجارت‌جهانی انرژی در پی تحولات فعلی زمانبر است و در صورت تداوم درگیری باید آماده بود تا خود را با شرایط جدید تطبیق داد.  از سوی دیگر، این نگرانی وجود دارد که مداخله ترامپ در ایران منجر به کاهش خطرناک ذخایر مهمات ایالات‌متحده شود. این می‌تواند یک امر طولانی باشد. بسیاری از کارشناسان معتقدند؛ کمبودهایی که ارتش آمریکا در سال‌های گذشته به‌دلیل نبود ظرفیت تولید با آن روبه‌رو بود، در وضعیت فعلی ‌بار دیگر توان این کشور برای پیشبرد اهداف فعلی را مختل کند، البته ایالات‌متحده همیشه می‌تواند سلاح‌‌‌‌ها و مهمات بیشتری را از سایر نقاط جهان وارد کند، اما این می‌تواند آسیب‌‌‌‌پذیری‌‌‌‌های حیاتی را برای متحدان ایالات‌متحده -مانند تایوان، کره‌جنوبی یا کشورهای بالتیک‌‌‌‌- که به‌ترتیب در معرض خطر تجاوز از سوی چین، کره‌شمالی یا روسیه هستند، تشدید کند.

خیانت به مردم آمریکا

شورای روابط خارجی در ادامه عنوان کرد که هرچه نیروهای آمریکایی مدت بیشتری در خاورمیانه در حال جنگ با ایران بمانند، فشار بر آنها بیشتر و بیشتر می‌شود؛ این در حالی است که تا به اینجای کار دعوت رئیس کاخ‌سفید از متحدان خود برای پیوستن به به‌‌‌‌اصطلاح ائتلاف حفظ امنیت تنگه‌هرمز با استقبال چندانی روبه‌رو نشده‌است. در همین زمینه فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، روز دوشنبه‌عنوان کرد که این کشور بنا ندارد خود را درگیر جنگ در خاورمیانه کند و به طرح آمریکا برای برقراری امنیت در تنگه‌هرمز نیز نخواهد پیوست. از سوی دیگر، بریتانیا نیز همچنان نسبت به پیوستن به طرح‌های رئیس‌‌‌‌جمهور آمریکا برای تنگه‌هرمز تردید دارد. در همین رابطه، خود ترامپ نیز روز ۱۶ فوریه با اشارات ضمنی به متحدان خود گفت؛ از اینکه برخی کشورها همچنان نسبت به طرح‌های او براز تردید می‌کنند، بسیار ناراضی است. همچنین روز سه‌شنبه نیز کایا کالاس، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت؛ هیچ‌‌‌‌کس آماده نیست نیروهایش را در تنگه‌هرمز به‌خطر بیندازد. 

فارن پالیسی نیز طی گزارشی عنوان کرد که تصمیم به شروع یک جنگ دیگر از سوی ترامپ، نه‌تنها خیانت به پایگاه رئیس‌‌‌‌جمهور آمریکا، بلکه خیانت به مردم آمریکا تلقی می‌شود. مشاوران ارشد خود ترامپ در طول مبارزات انتخاباتی ریاست‌جمهوری، او را به‌عنوان «نامزد صلح» به تصویر کشیدند. استیون میلر، معاون رئیس‌‌‌‌دفتر کاخ‌سفید و دستیار ارشد رئیس‌‌‌‌جمهور آمریکا، زمانی کمپین کامالا هریس را به‌عنوان «نئوکان‌‌‌‌های جنگ‌‌‌‌طلبی که عاشق فرستادن فرزندان ما برای مردن در جنگ‌هایی هستند که هرگز خودشان در آنها نمی‌‌‌‌جنگند» توصیف کرد. حال ترامپ به چیزی تبدیل شده‌است که زمانی آن را محکوم می‌کرد.

برآیند یک چرخه معیوب

بنا به گزارش فارن پالیسی، این تحولات و چرخه اشتباهات از ژوئن ۲۰۲۵ آغاز شد، زمانی‌که ترامپ تصمیم گرفت به حملات هوایی اسرائیل علیه برنامه هسته‌‌‌‌ای ایران بپیوندد و ذخایر اورانیوم را در زیر زمین دفن کند. نکته اینجاست که ترامپ به‌‌‌‌رغم بمباران تاسیسات هسته‌‌‌‌ای ایران هیچ راه‌حل بلندمدتی برای پرونده هسته‌‌‌‌ای این کشور ارائه نداد و چندین دور مذاکرات مجدد در ماه‌های آتی نیز دست آخر صرفا به پیش‌‌‌‌زمینه‌‌‌‌ای برای آغاز مجدد خصومت‌‌‌‌ها بدل شد، امری که تا به اینجای کار نتوانسته نگرانی‌ها درباره برنامه هسته‌‌‌‌ای ایران را برطرف کند. از سوی دیگر، بنا به گزارش این مجله، قدرت‌‌‌‌نمایی ترامپ در مورد تجارت و تعرفه‌‌‌‌ها باعث ایجاد تنش با متحدان و دشمنان شد و نتایج مثبت کمی به‌همراه داشت و اکنون کاخ‌سفید چه‌‌‌‌بسا به این نتیجه رسیده که قلدری برای متحدان قدیمی می‌تواند در مواقع نیاز به ضرر خودش تمام شود.