مرکز تجربه مشتری BMW در شنژن؛ شاهکار معماری خودروساز آلمانی
مرکز تجربه مشتری BMW در منطقهی چیانهای شنژن، با بازتفسیر یک ساختمان صنعتی قدیمی، ترکیبی از معماری پایدار، طراحی اقلیممحور و تجربهی کاربری پویا را ارائه میدهد؛ جایی که نما و فضاهای داخلی در تعامل با نور، سایه و حرکت شهری، ساختمان را به عنصری زنده در قلب شهر تبدیل کردهاند.
مرکز تجربه مشتری BMW در منطقهی چیانهای شنژن پروژهای است که با هدف بازآفرینی یک ساختمان صنعتی موجود و تطبیق آن با نیازهای معاصر شهری و اقلیمی طراحی شده است. این پروژه در یکی از مهمترین مناطق توسعهی اقتصادی شنژن قرار دارد؛ منطقهای با آبوهوای گرم و مرطوب که نیازمند راهکارهای اقلیمی دقیق و پایدار است. معماران با تکیه بر اصول توسعهی پایدار، ساختمان قدیمی را نه تخریب، بلکه بازتفسیر کردهاند تا ضمن حفظ ساختار اصلی، کیفیت فضایی و عملکردی آن ارتقا یابد.
در فرآیند طراحی، رابطهی ساختمان با بافت شهری نقش کلیدی داشته است. هدف تنها هماهنگی ظاهری با محیط اطراف نبوده، بلکه تلاش شده تا ساختمان بهعنوان بخشی زنده از شهر عمل کند و با ریتم زندگی شهری، تغییرات نور، سایه و فصلها هماهنگ شود. به همین دلیل، طراحان از فرمهای اغراقآمیز پرهیز کرده و حجمهایی ساده، مکعبی و انباشته را برگزیدهاند که یادآور زبان صنعتی و ساختار کانتینری بنادر است. این رویکرد، هویت صنعتی مدرن را در مقیاس خیابانهای شهری تثبیت میکند.
یکی از مهمترین جنبههای پروژه، طراحی نمای ساختمان است. برای پاسخ به شرایط اقلیمی شنژن، یک پوستهی دولایه متشکل از دیوار پردهای شیشهای و صفحات آلومینیومی سوراخدار با پوشش PVDF به کار گرفته شده است. این پوستهی ترکیبی بهعنوان یک راهکار غیرفعال، تابش مستقیم خورشید را فیلتر کرده و آن را به نور پراکنده تبدیل میکند. در نتیجه، ضمن تأمین نور طبیعی مناسب، امکان تهویهی طبیعی فراهم شده و دمای داخلی فضاها در سطحی پایدارتر حفظ میشود. علاوه بر عملکرد اقلیمی، الگوی سوراخکاری صفحات آلومینیومی به ایجاد تنوع بافتی و عمق بصری در نما کمک میکند.
در کنار عملکرد فنی، نما بهگونهای طراحی شده که لایهای نیمهشفاف و پوشاننده ایجاد کند و حالوهوایی رازآلود و آیندهنگرانه به ساختمان ببخشد. با تغییر موقعیت خورشید از صبح تا غروب، نور و سایه بر سطح نما حرکت کرده و کیفیتی پویا به ظاهر بنا میدهد. این تغییرپذیری، ساختمان را به عنصری زنده در بستر شهری تبدیل میکند که با زمان و شرایط محیطی در تعامل است.
فضای داخلی پروژه در تضاد آگاهانه با نمای صنعتی بیرونی طراحی شده است. در حالی که بیرون ساختمان زبان صلب و منظم صنعتی دارد، فضای داخلی نرم، سیال و ارگانیک است. مفهوم اصلی طراحی داخلی از «خط ساحلی» و «بادبان» الهام گرفته شده است؛ مفاهیمی که به موقعیت جغرافیایی منطقهی چیانهای و همجواری آن با دریا اشاره دارند. سقفها با فرمهای منحنی و لایهلایه، حرکت امواج دریا را تداعی میکنند و تجربهای بصری پویا برای کاربران به وجود میآورند.
در راستای این مفهوم، عناصر سازهای نیز بازتعریف شدهاند. ستونهای اصلی ساختمان که میتوانستند مانعی بصری در فضا ایجاد کنند، به دیوارها و سطوح قوسیشکل تبدیل شدهاند و در قالب فرمهای بادبانی در ساختار فضایی ادغام شدهاند. این راهکار باعث کاهش خوانایی مستقیم عناصر سازهای و افزایش پیوستگی فضایی شده و مرز میان سازه و معماری داخلی را تا حد زیادی محو کرده است.
سازماندهی فضاها بر اساس تجربهی کاربر انجام شده است. در طبقهی اول، فضاهای مرتبط با فروش و نمایش خودروها قرار دارد، در حالی که طبقهی دوم به فضاهای خدمات پس از فروش و استراحت مشتریان اختصاص یافته است. این تفکیک عملکردی، جریان حرکت کاربران را بهصورت منطقی هدایت کرده و کیفیت خدمات و تجربهی حضور در فضا را بهبود میبخشد. در طبقهی دوم، فضاهایی مانند پیشخوان نوشیدنی و بخشهای نشیمن طراحی شدهاند که امکان مکث، تعامل و تماشای مناظر بیرونی را فراهم میکنند.
در طراحی جزئیات داخلی، انتخاب متریال نقش مهمی داشته است. استفاده از فولاد ضدزنگ با پرداخت خاص، شیشه و سطوح روشن باعث تقویت حس سبکی، شفافیت و بازتاب نور شده است. این ترکیب متریالی، مفاهیم مرتبط با آب و حرکت را بهصورت غیرمستقیم در فضا بازنمایی میکند. همچنین، تقسیمبندی فضاهای استراحت با قفسههای کتاب و عناصر نیمهشفاف، امکان استفادهی همزمان از فضا برای فعالیتهای مختلف مانند مطالعه، استراحت یا تماشای منظره را فراهم کرده است.
در شب، ساختمان چهرهای متفاوت به خود میگیرد. نورپردازی نما بهصورت نقطهای و کنترلشده فعال میشود و با جریان نور شهری، بهویژه چراغهای خودروها، ارتباط بصری برقرار میکند. این تغییر چهرهی شبانه، ساختمان را به بخشی از متابولیسم شهر تبدیل میکند؛ عنصری که همانند شهر، در چرخهی مداوم تغییر شب و روز و فصلها قرار دارد. در مجموع، مرکز تجربه مشتری BMW در چیانهای نمونهای از بازآفرینی معماری صنعتی با رویکردی پایدار، اقلیممحور و تجربهگرا است که پیوندی عمیق میان معماری، شهر و محیط طبیعی برقرار میکند.
