فرارو | چرا روسای جمهور به اقوام خود پُست و مقام می دهند؟
کد خبر: ۲۸۳۵۹۲
صادق زیباکلام در گفتگو با فرارو بررسی کرد

چرا روسای جمهور به اقوام خود پُست و مقام می دهند؟

تاریخ انتشار: ۱۱:۰۳ - ۱۳ مرداد ۱۳۹۵
فرارو- از دولت هاشمی به بعد پدیده ای در دولت های ایران شکل گرفته که قابل تامل است. چهار رئیس جمهور قبلی ایران هرکدام مسئولیت های مهمی در نهاد ریاست جمهوری را به نزدیکان نسبی یا سببی خود واگذار کرده اند.

در دولت هاشمی خواهرزاده همسر آقای هاشمی مسئول دفتر رئیس جمهور بود و پسر ارشد رئیس جمهور مسئول بازرسی ویژه رئیس جمهوری و بعد رئیس دفتر رئیس جمهور شد. در دولت آقای خاتمی نیز اول خواهرزاده ایشان رئیس دفتر رئیس جمهور بود و بعد از وی برادر رئیس جمهور این سمت را تحویل گرفت. در دولت احمدی نژاد برادر وی به ریاست بازرسی نهاد ریاست جمهوری منصوب شد و پدر عروس رئیس جمهور ابتدا به معاونت اولی انتخاب شد اما بعد از مخالفت ها رئیس دفتر رئیس جمهور شد. در دولت آقای روحانی نیز برادر ایشان سمت دستیار ارشد رئیس جمهور را یدک می کشد.

این مسئولیت ها در حالی به این افراد واگذار شده که در تمام دوره های مذکور منتقدان برای تخریب رئیس جمهور وقت به طرح اتهاماتی علیه این افراد پرداخته اند. با این حال بازهم این اصرار از سوی روسای جمهور برای دادن مسئولیت به نزدیکان خود ادامه دارد؟

چرا در ایران روسای جمهور مسئولیت های مهمی را به نزدیکان نسبی و سببی خویش واگذار می کنند؟

دکتر صادق زیباکلام استاد دانشگاه و کارشناس مسائل سیاسی در گفتگو با فرارو گفت: «این پدیده ناشی از فقدان تحزب و فعالیت سیاسی حزبی و تشکیلاتی در ایران است. در جوامع توسعه یافته احزاب و تشکل های سیاسی در انتخابات پیروز می شوند و دولت جدید را تشکیل می دهند. لذا سمت های اجرایی مهم میان رهبران حزب پیروز تقسیم می شود. اما در ایران متاسفانه چون تحزب و فعالیت حزبی وجود ندارد یا بسیار کم رنگ است، در انتخابات احزاب پیروز نمی شوند بلکه اشخاص و چهره های سیاسی پیروز می شوند.»

وی ادامه داد: «البته این چهره های سیاسی در خلاء پیروز نمی شوند و قطعا از یک عقبه اجتماعی برخوردار هستند. اما عقبه اجتماعی برای روسای جمهور در ایران خیلی نمی تواند جای حزب را بگیرد و بدون آنکه یک تشکیلات سازمان یافته و نیرومند که در سطح استان ها، دانشگاهها و نهادهای مختلف اجتماعی پایگاه و شبکه داشته باشند قوه مجریه را در دست می گیرند. لذا در نهایت روسای جمهور در ایران مجبور می شوند در فقدان یاران حزبی و شرکای سیاسی از کسانی که می شناسند که طبیعی است اعضای خانواده هستند در پُست های مهم و حساس استفاده کنند.»

وی افزود: «البته کارآمدی این افراد، دیگر به شانس و اقبال مردم ایران بستگی دارد. به عنوان مثال آقای حسین مرعشی واقعا یکی از بهترین مدیران اجرایی بعد از انقلاب بودند که در عین حال می توانست یکی از بدترین مدیران هم باشد. یعنی این موضوع به شانس، بخت و اقبال مردم ایران بستگی دارد که نزدیکان روسای جمهور از چه صلاحیت و کارآمدی برخوردار باشند.»

زیباکلام در پاسخ به این سوال که چرا علی رغم وجود این تجربه در ایران که برای تخریب رئیس جمهور نزدیک ترین فرد به وی را مورد اتهام قرار می دهند باز هم روسای جمهور اصرار دارند به نزدیکان خود پست و مقامی بدهند؟، گفت: «دلیلش این است که چاره دیگری ندارند. روسای جمهور به فردی نیاز دارند که هم نزدیک به وی باشد، هم مورد اعتماد وی باشد و هم اسرار رئیس جمهور را فاش نکند.»

وی ادامه داد: «آقای هاشمی باید چکار می کرد؟ آیا باید در روزنامه همشهری آگهی می کرد که به یک رئیس دفتر با این مشخصات نیاز دارد؟! رئیس دفتر رئیس جمهور را که نمی توان با استخدام به کار گماشت. البته در جوامع توسعه یافته احزاب و تشکل های سیاسی کلی نیرو دارند و لذا لازم نیست به طور مثال رئیس جمهور فرانسه خواهرزاده یا برادر خود را به کار بگمارد.»

زیباکلام در پاسخ به این سوال که اتهامات وارده به نزدیکان روسای جمهور در دوره های اخیر تا چه اندازه وجه سیاسی داشته و تا چه اندازه واقعی می تواند باشد؟، گفت: «بخشی از این اتهامات سیاسی است و به همین دلیل شرایط را تا حدودی کدر و تیره می کند.»

وی ادامه داد: «درباره اتهاماتی که به نزدیکان روسای جمهور در دوره های اخیر وارد شده یک نکته وجود دارد: اینکه اگر تخلفی از سوی این افراد صورت گرفته سوال این است که چقدر این تخلف در ایران استثناء بوده است. یعنی اگرچه ممکن است این افراد تخلفی هم مرتکب شده باشند اما سوال این است که چه کسی در ایران چنین تخلفی انجام نداده است. چراکه گر حکم شود که مست گیرند، در شهر هر آنکه هست گیرند.»

وی افزود: «به عبارت دیگر ممکن است همه این تخلف را انجام دهند اما با آنها برخورد سیاسی نمی شود اما با نزدیکان روسای جمهور به دلیل آنکه هدف اصلی تخریب رئیس جمهور است این برخورد سیاسی صورت می گیرد و اینجاست که معلوم نمی شود آیا واقعا این نزدیکان روسای جمهور اساسا تخلفی انجام داده اند یا خیر.»

این استاد دانشگاه اظهار کرد: «تخلفی که ممکن است نزدیکان روسای جمهور مرتکب شوند قطعا در جوامع توسعه یافته پذیرفته نیست و غیراخلاقی محسوب می شود. اما متاسفانه در جامعه ایران این موضوعات باب است و تبدیل به هنجار شده است.»

وی ادامه داد: «بنده از این تخلفات دفاع نمی کنم اما صحبتم این است که این تخلفات در جامعه وجود دارد. در ایران آبدارچی هم بخواهید بشوید باید از جایی توصیه داشته باشید. این عبارت در ایران کاملا آشناست که افراد به همدیگر عنوان می کنند که مثلا «در شهرداری آشنا نداری؟»، «در آموزش و پرورش آشنا نداری؟» و ... . اما در جوامع توسعه یافته این موضوعات وجود ندارد.»
ایرانی
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۵۲ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۶
بدتر ازهمه دولت کلید گمشده بوده که کلا کشور را به فامیلهای خود داده است.
واقعا روی همه را سفید کرده است و بعد هم همه جا میگوید که پاکترین دولت تمام اعصار و کهکشانهاست .
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۱۵ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۶
آیا باید در روزنامه همشهری آگهی می کرد که به یک رئیس دفتر با این مشخصات نیاز دارد؟!
آقای زیبا کلام عزیز چرا اینقدر عصبی شدی؟ مگه برای بقیه وزرا و مدیرها آگهی میدن؟ چرا اینقدر ناصاف میکشی؟
حسن
Iran (Islamic Republic of)
۰۲:۰۹ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۶
یه سوال از خدمت آقای زیبا کلام دارم.اگر شما رییس جمهور بودین یعنی به اطرافیان خود پست نمی دادین؟ و سوال دوم مگر غیر از این هست که تک تک ما ایرانی ها همینگونه رفتار می کنیم؟و جواب در روحیه قوم گرایی ما نهفته است.
سحر
Iran (Islamic Republic of)
۰۰:۲۹ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۶
حزب گرایی حرفی که خیلی وقته در مقابل سخن مارکس شکل گرفت... چه زمانی ایران نیز حزب گرا می شود ؟ چه زمانی ایران نیز توسعه یافته می شود!
ناشناس
Iraq
۰۹:۴۰ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۵
برای اینکه اومدن کیسه ها را پر کنند و بروند تو فکر کردی اومدند برای مردم کار کنند؟؟؟؟
انتشار یافته: ۲۳
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۲:۵۶ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
چرا روسای جمهور به اقوام خود پُست و مقام می دهند؟
توقع داری این کار را نکنند و برای مردم کار کنند
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۳۲ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
واقعاً شرم آور است ........
داود احمدي نژاد ..
حسين فريدون ......
و..... تا آخر نهضت ادامه دارد
ابوذر
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۱۱ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
در پاسخ به این اظهار جناب آقای دکتر زیبا کلام که می فرمایند :«..... در نهایت روسای جمهور در ایران مجبور می شوند در فقدان یاران حزبی و شرکای سیاسی از کسانی که می شناسند که طبیعی است اعضای خانواده هستند در پُست های مهم و حساس استفاده کنند.» باید گفت این شرایط برای حضرت آقا مقام معظم رهبری در 8 سال دوران ریاست جمهوری ایشان نیز وجود داشت اما پایبندی به سیره امیرالمؤمنین مانع از بکارگیری خویش و قوم می شد . چون سیره اهل بیت (ع) با سیره عثمان و معاویه تفوت دارد . آنان وقتی به حکومت رسیدند و در جایگاه قدرت قرارگرفتند بنی امیه و بنی مروان را که از نزدیکانشان بودند بکار گرفتند .
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۱۷ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
این فقط مختص روسای جمهور نیست در تمام قوای و نهادهای حکومتی این رویه وجود دارد
پدرام
Germany
۱۵:۲۵ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
تأمل برانگيزتر دايره بشدت تنگ وزراء و مديران اين دولتهاست ، اگر رئيس جمهور اصلاح طلب باشد طيف خاص و شناخته شده اي از مديران هم جناح و شناخته شده بلافاصله به سمت وزير و مدير برگزيده ميشوند و اگر اصولگرا باشد افراد مشخص ديگري سر كار ميآيند و متأسفانه سالهاست اسامي خاصي در اين دايره بدور خويش ميچرخند ، واقعا" كه عجب قحط الرجاليست در اين مملكت!!! .
کمیل
Iran (Islamic Republic of)
۱۸:۳۵ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
بدبختی اینست که فرهنگ آشنائی در ادارات بدلیل افزایش روند ارتباطات محوری که محرک آن هم بیشتر نمایندگان هستند ، شدت می یابد و تبدیل به یک ارزش شده است
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۹:۱۵ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
متاسفانه در کشور ما پست های مدیریتی دارد موروثی می شود. مدیران ارشد و میانی فرزندان خود را بدون داشتن سابقه در ادارات و نهادها به عنوان مدیران میانی سفارش می کنند، به این صورت که مثلاً مدیر یک وزارت خانه فرزندش در وزارت خانه ای دیگر به عنوان مسئول و کارشناس مسئول استخدام شده و بالعکس. و این مسئله در سایر نهادها و ارگانها به صورت زنجیروار ادامه دارد. البته مردم عادی ایران هیچ حق و حقوقی ندارند. وقتی که افغانی ها مجوز کار در ایران می گیرند، مردم عادی هم دیگر بیکار شده و نهادها و ارگان های مختلف به جای اینکه ایرانی ها را به کار بگیرند از افغانستانی ها استفاده می کنند. ایرانی ها باید فقط به خدا پناه ببرند.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۱:۱۸ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
چی بگیم والله،اسمشم میذارن شایسته سالاری!!!
محمد
Iran (Islamic Republic of)
۲۱:۴۳ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۳
جواب:
چون اقوام ناراحت میشوند
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۱:۱۳ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
بخونید چی نوشته بعد بنویسید
ناشناس
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
۰۵:۰۰ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
در جوامع توسعه نیافت این کار ها عادی است.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۴۲ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
فقط رئیس جمهوری نیست که فامیل گرایی را پیشه گرفته همه مدیران به همین منوال عمل میکنند بیاین تو استان چ و ب نگاه کنید تامتوجه بشید
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۲:۳۹ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
در مملکتی که فقط بخور بخور هست پس هر کی باشد می خواهد اطرافیان خودش بخورد این دیگر پرس و جو ندارد البته این هم بگم که قانون هم در مورد ضعیف ضعفا فقط قابل اجرا می باشدچون اگر این طوری نبود این کارا هم صورت نمی گرفت.
mehran
Canada
۱۷:۴۹ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
یکی از دلایل عقب ماندگی کشور ما هم همین فرهنگ غلط فامیل بازی و پارتی بازی میباشد. من مطمئن هستم هر کدام از ما هم که رییس جمهور میشدیم یا استاندار , یا خلاصه به یک جایی میرسیدیم , بعد از مدتی نه تنها فامیلامون بلکه دوستان و همسایه ها هم به یک نوایی میرسیدند.
ناشناس
Germany
۱۸:۵۰ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
چون پارتی بازی مهمترین قانون این مملکت است
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۲:۰۶ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۴
چراغی که به خونه رواست به مسجد حرومه ، این آقایون کشور رو ملک و ارثیه باباجون می دونن برا همین سعی دارن که حق خواهر برادرا هدر نره
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۲:۰۹ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۵
دولت تدبیر که دیگه زده رو دست همه
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۷:۳۵ - ۱۳۹۵/۰۵/۱۵
در دوره جنگ ویتنام که ارزشهای اجتمایی امریکا بهم ریخته بود استاد برجسته ایرانی بنام دکتر مستوفی علوم سیاسی در دانشگاه ما تدریس میکرد که دانشجویان امریکایی در راهرو ها هم ایستاده بودن تا لکچر او را بشنوند .
اقای زیبا کلام که بنظر میرسد از منافع گروه خاصی حمایت میکند همه مشکلات اجتمایی/اقتصادی مملکت را ول کرده اند و به موضوع ساده فامیل بازی چسبیده اند . شاید بهتر باشد اول ایشان مشخص کنند برای مدیریت حد اقل دانش / تجربه / استعداد /و.... چه است و بعد لیست تیم اقتصادی دولت را برسی کنند تا متوجه شوند چرا ملت به مجزه بیشتر باور دارند تا اینکه این تیم کننده کاری باشند ؟
مجله فرارو