ژست دست در جلیقه در پرتره‌های تاریخی از کجا آمد؟
مورخان توضیح می‌دهند که چرا مردان در پرتره‌های قدیمی، همیشه یک دست خود را درون جلیقه یا کت‌شان قرار می‌دادند.
فرارو- یکی از مشهورترین پرتره‌های ناپلئون که در سال ۱۸۱۲ تکمیل شد، او را در حالتی نسبتاً عجیب نشان می‌دهد. او در حالی که یونیفرم رسمی به تن دارد، در اتاق کارش ایستاده و بدنش را در وضعیتی شل و وارفته (خمیده) نگه داشته است؛ اما آنچه توجه برخی از بینندگان را به خود جلب می‌کند و آن را منحصربه‌فرد می‌دانند، نحوه قرارگیری دست راست اوست.
به گزارش فرارو به نقل از upworthy، دستش را داخل یونیفرمش فرو برده است؛ نه لزوماً در یک جیب، بلکه درست از میان دکمه‌هایی که باز شده‌اند تا هر پنج انگشتش در آن جا بگیرند. انگار دارد آماده می‌شود تا یک ساعت جیبی یا یک کلت بیرون بکشد. بی‌تردید، این حالتی نیست که این روزها زیاد به چشم بخورد.
هرچه بیشتر به آن نگاه کنید، عجیب‌تر به نظر می‌رسد. نکته‌ی به‌ویژه جالب این است که این نخستین یا تنها باری نبود که امپراتور ناپلئون به این حالت ژست می‌گرفت؛ این در واقع نوعی ژستِ مختصِ او محسوب می‌شد.
ناپلئون این ژست را ابداع نکرد
ژستِ «دست در جلیقه» حتی ابداع ناپلئون هم نبود. این حالت در آن دوران بسیار رایج بود، به‌ویژه در پرتره‌های اعضای خاندان‌های سلطنتی و اشراف.
برخی از مشهورترین پرتره‌های تاریخ، مردانی را نشان می‌دهند که دستی را درون پیراهن، جلیقه یا کت خود فرو برده‌اند. چند نمونه‌ی برجسته از این دست عبارت‌اند از:
ژنرال لافایت
دوک اول ولینگتون
جورج واشنگتن
جورج واشنگتن
این ژست تنها محدود به نقاشی‌های قدیمی نبود؛ بلکه سرانجام به روزهای نخستینِ عکاسی سیاه‌وسفید نیز راه یافت.
در تصویر زیر، کارل مارکس، فیلسوف آلمانی، را در سال ۱۸۷۵ می‌بینیم که دست راست خود را به همان شیوه داخل لباسش قرار داده است.
پس چرا همه این کار را می‌کردند؟
ماجرا از چه قرار است؟ چرا دستشان را داخل لباس می‌بردند؟ توضیح ساده این است که این حالت، نشانه‌ای از وقار و تعلق به طبقه اجتماعی بالا بود.
«برخی از محافل اجتماعی در یونان باستان صحبت کردن با دستان بیرون از لباس را بی‌احترامی می‌دانستند.» این مطلب را ریدرز دایجست می‌نویسد. «بنابراین، مجسمه‌های مربوط به قرن ششم پیش از میلاد، سخنوران مشهوری مانند سولون را در حالی که دستانشان را در ردای خود فرو برده بودند، نشان می‌دادند.»
نگه داشتن یک دست در ردا همچنین به جلوگیری از حرکات عصبی هنگام صحبت کمک می‌کرد، که این ژست را در بین مردان قدرتمند و سخنوران بزرگی مانند آیسچین که به رواج آن کمک کردند، رایج کرد.
در قرن‌های هفدهم و هجدهم، پرتره‌نگاری فوق‌العاده مهم بود. این ژست به نمادسازی قدرت خاندان سلطنتی کمک می‌کرد و تقریباً به عنوان تبلیغات عمل می‌کرد. برای اشراف بسیار مهم بود که در پرتره‌های خود قدرتمند به نظر برسند، بنابراین آن‌ها رویکرد یونان باستان را در ژست گرفتن اتخاذ کردند.
مجله تاریخ بی‌بی‌سی می‌نویسد: «پنهان کردن یک دست در پیراهن به عنوان نمادی از اشرافیت و خویشتن‌داری دولتمردانه به یک ژست رایج در نقاشی‌ها تبدیل شد.» «طبق کتابی در مورد آداب معاشرت در سال ۱۷۳۷ با عنوان «مبانی رفتار نجیبانه» نوشته فرانسوا نیولون، این نماد «جسارت مردانه آمیخته با فروتنی» بود. »
حالت‌های مشابه، مانند نگه داشتن دست‌ها در پشت کمر، همچنان اغلب به عنوان نشانه‌هایی از اعتمادبه‌نفس و تفکر و تأمل تلقی می‌شوند.
نظریه‌های سرگرم‌کننده‌ای هم وجود دارد
اما توضیحات و نظریه‌های سرگرم‌کننده‌تری نیز در پشت این ژست نمادین وجود دارد.
برخی معتقدند که نشستن برای پرتره‌ها، به خصوص نقاشی‌ها، آنقدر طول می‌کشید که راحت‌تر بود یک دست را داخل ژاکت قرار داد. در واقع، نشستن برای پرتره‌ها می‌تواند به چندین جلسه نیاز داشته باشد که هر کدام چندین ساعت طول بکشد.
برخی دیگر به ضرب‌المثل معروف «یک دست و یک پا هزینه دارد!» اشاره می‌کنند که نقاشی دست‌ها و پاها، حتی برای هنرمندان باتجربه، بسیار دشوار است، بنابراین پنهان کردن انگشتان می‌تواند یک پرتره را آسان‌تر و شاید حتی ارزان‌تر کند. توماس هادسون، نقاش، مسئول بسیاری از پرتره‌های معروف با این ژست بود، به طوری که برخی این نظریه را مطرح کردند که او در نقاشی دست‌ها به سادگی افتضاح بوده است.
برخی می‌گویند ژست دست در جلیقه نشان‌دهنده عضویت در فراماسون‌ها، یک انجمن مخفی برادری است. برخی دیگر می‌گویند که وقتی صحبت از نقش ناپلئون در رواج این ژست می‌شود، ممکن است او زخم معده دردناکی داشته باشد. به هر حال، او بعداً بر اثر سرطان معده درگذشت.
اما بیشتر این نظریه‌ها توسط شواهد پشتیبانی نمی‌شوند. این ژست به احتمال زیاد به عنوان نمادی از قدرت و اشرافیت رواج پیدا کرده است، و صادقانه بگویم، به این دلیل که مردم در آن زمان فکر می‌کردند که این ژست جالب است. صادقانه بگویم، هر کسی که برای گرفتن عکس می‌نشیند، به چیزی برای انجام دادن با دستانش نیاز دارد، و امروزه اغلب مردانی را می‌بینید که با یک دست در جیب ژست می‌گیرند یا «صادقانه» آستین خود را تنظیم می‌کنند. به طرز عجیبی، این میراث ناپلئون است که هنوز زنده است.
