|
داخلی » يادداشت » فرهنگی هنری
|
|
دولت برای فرهنگ چه کرد؟! محمد علي محرابي |
|
|
کد مطلب : 8714
|
12 اسفند 1386 ساعت 13:37
|
|
|
ضرورت جديتر گرفتن مقوله فرهنگ، اصلي ترين تاكيد رهبر معظم انقلاب در مهمترين ديدار امسال ايشان با رييس جمهور در هفته دولت بود.
جالب اينكه از اين تاكيد به جا ، رسانهها ،به عنوان نمايندگان افكار عمومي جامعه، با تيتر "بايد از بخش فرهنگ رفع مظلوميت شود" استقبال كردند.
محمود احمدي نژاد، رييس جمهور هم در نخستين جلسه هيات وزيران پس از ديدار با رهبري، از "برنامهريزي ويژه براي رفع سريع" دغدغههاي فرهنگي مقام معظم رهبري خبر داد،اما ....
به اذعان صاحب نظران، انقلاب اسلامي، انقلابي فرهنگي است كه اهداف اصلي ديروز و امروز آن در ارتقاي اخلاق و معنويت جامعه و در بستري فرهنگي تعريف شده است، آن گونه كه رهبر ی در ديدار ياد شده از فرهنگ به عنوان " هوا" براي انسان ياد ميكنند.
جالب آن كه درست به اندازه وسعت حوزه "فرهنگ"، از اين واژه نيز تعريف ارائه شده كه شايد جامعترين آنها تعريف فرهنگ به عنوان هرمي چهار لايه است كه به ترتيب "باورهاي بنيادين"، "ارزشها"، "رفتارها" و "نمادها" راس تا قاعده آن را شكل ميدهند.
در كشور ما فرهنگ چه با اين تعريف و چه با هرتعريف ديگري ، همواره همان گونه كه رهبر معظم انقلاب فرموند " مظلوم " واقع شده است.
براي نمونه در طول ساليان اخير "هيچ گاه" براي ارزيابي دقيق وضعيت فرهنگي كشور، شاخصهاي دقيق و قابل اندازهگيري ارائه نشده است.
مطالعات آماري پراكنده، غيرقابل اتكا و ضد و نقيض سالهاي گذشته در حوزه فرهنگ شاهدي بر اين مدعاست.
امروز هيچ مسئول فرهنگي نميتواند در اين روزهاي پاياني سال از افزايش يا كاهش چند درصدي "شاخص فرهنگ كشور" آماري ارائه دهد و بگويد كه بالاخره امسال تراز فرهنگي كشور چه ميزان رشد يا كاهش داشته است ؟
جالب آنكه در اين ميان ، مسئولان ، گاه و بي گاه ، رشد آمار كمي فضاهاي فرهنگي مثل كتابخانه ها و... را به عنوان رشد شاخص فرهنگ كشور مطرح مي کنند!!
ممكن است ساخت فضاهاي فيزيكي فرهنگي مانند كتابخانه، سينما و فرهنگسرا كاري فرهنگي محسوب شود، اما اين كه به صرف احداث فضاهاي فيزيكي، فرهنگ كشور را رشد يافته تلقي كنيم، اشتباهي بزرگ است.
فقدان شاخصهاي نرمافزاري براي ارزيابي وضعيت فرهنگي در اين سالها موجب شده تا سياستگذاران بودجه در اين حوزه كه چندان هم با فرهنگ مانوس نيستند همواره با به رخ كشيدن ميزان اعتبارات طراحهاي عمراني فرهنگي، از تخصيص بودجههاي حمايتي در خور فعاليتهاي فرهنگي سر باز زنند.
نتيجه اين روند همان ميشود كه وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي چندي پيش از همترازي بودجه فرهنگ كشور با بودجه كود كشاورزي !! گلايه ميكند.
به رغم اين موارد نبايد اين گونه فرض شود كه "فرهنگ" كارخانهاي صنعتي است كه لازم است بودجهاش مطابق توليدات قابل شمارش محاسبه و تخصيص داده شود.
بدون ترديد بازده فرهنگي هرگز در كوتاه مدت قابل لمس نيست و همه نهادهاي فرهنگي بر اين موضوع واقفند كه نبايد انتظار زيادي از حوزه فرهنگ در كوتاه مدت داشت.
شايد سالها طول بكشد تا سرمايهگذاري در يك حوزه فرهنگي به سوددهي برسد و محصول آن قابل رويت و اندازهگيري باشد.
به نظر مي رسد گشودن دوباره پرونده مهندسي فرهنگي توسط شوراي عالي انقلاب فرهنگي، تعريف جزئيات اجرايي و وظايف دستگاههاي مختلف در راستاي اهداف فرهنگي مطرح شده در سند چشم انداز بيست ساله توسط مجمع تشخيص مصلحت نظام، تقويت بودجه بخش فرهنگ و هدفمند كردن يارانههاي فرهنگي ازسوي معاونت برنامهريزي راهبردي رياست جمهوري( جايگزين سازمان برنامه و بودجه) و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، تعريف و ارائه برداشت واحد و شاخص كلي ارزيابي ارتقاي فرهنگ جامعه از سوي صاحب نظران و شوراي فرهنگ عمومي كشور براي ايجاد وحدت رويه ميان مسئولان فرهنگي كشور و جلوگيري از موازي كاري و هدر رفتن بودجه بخش فرهنگي مقولاتي هستند كه گرچه پرداختن مفصل به هر يك از آنها در اين مجال كوتاه نميگنجد،اما ميتوانستند مورد توجه تصميم گيران فرهنگي كشور قرار گيرند.
آن چه كه رهبري نيز در مظلوميت فرهنگ به آن اشاره ميكنند نيز بيارتباط با اين موضوعات نيست.
بر اين اساس توجه به امور فرهنگي كشور كه همواره دغدغه مقام معظم رهبري بوده است، از وظايف تكليفي دولتمردان و مسئولان كشور محسوب مي شود، اما بايد اكنون در حاليكه به روزهاي پاياني سال 86 نزديك مي شويم بايد اين پرسش را مطرح كرد كه دولت وشوراي عالي انقلاب فرهنگي براي رفع اين دغدغه مهم رهبري چه كرده اند ؟
| | |
|
| | |
